Το Αναγνωστήριο Αγιάσου «Η Ανάπτυξη», συνεχίζοντας την εκδοτική του δραστηριότητα, κυκλοφόρησε τη δεύτερη έκδοσή του μέσα στο 2025, το πόνημα του συγχωριανού μας, φιλολόγου, ερευνητή, λαογράφου, Γιάννη Δημ. Παπάνη, «Επιλογή παροιμιακών φράσεων, που κοσμούν το Αγιασώτικο γλωσσικό ιδίωμα». (σελ. 101).

Θυμίζουμε ότι μέσα στο 2025 κυκλοφόρησε από το Αναγνωστήριο και το βιβλίο «Πνευματικό Κέντρο Αναγνωστήριο Αγιάσου «Η Ανάπτυξη». 1894 - 2024. 130 χρόνια ζωής, δράσης, προσφοράς. Οι εκδηλώσεις εορτασμού των 130 χρόνων (περιέχει ψηφιακό δίσκο (cd) με τα Σαντούρια του Αναγνωστηρίου Αγιάσου), με κείμενα και επιμέλεια του Παναγιώτη Σκορδά, Αντιπροέδρου του Δ.Σ.

Στην παρούσα έκδοση ο Γιάννης Παπάνης παρουσιάζει φράσεις που εντάσσονται στον παροιμιακό χώρο και διακρίνονται για την ειρωνεία και το χιούμορ τους. Όπως γράφει στον πρόλογό του «οι Αγιασώτικες παροιμίες και παροιμιακές φράσεις έχουν συχνά και μια άλλη ιδιαιτερότητα, που αποτελεί την ειδοποιό διαφορά τους, από τις άλλες παρόμοιες κατασκευές άλλων γεωγραφικών διαμερισμάτων της χώρας μας. Τις διακρίνει μια ελευθεριότητα, μια διάχυτη αθυροστομία, στα όρια του άσεμνου…, επηρεασμένη απόλυτα από τον πληθωρικό και “αδιάντροπο” καρναβαλικό λόγο, που λέει πάντα “τα σύκα, σύκα και τη σκάφη, σκάφη” και ανθεί και μεγαλουργεί μέχρι σήμερα στην Αγιάσο από τα πανάρχαια χρόνια».

Παραθέτουμε ενδεικτικά δύο τέτοιες φράσεις:

«Κρίμα του μπαξίσ’ τ΄ς μαμής = Το τουρκ. baksish – φιλοδώρημα, ήταν στην πραγματικότητα η αμοιβή της μαμής, για τη βοήθεια της στις γέννες των παιδιών. Όταν όμως το παιδί ήταν … κορίτσι συνήθως οι πατεράδες δεν ήταν ευχαριστημένοι, γιατί έπρεπε να εξασφαλίσουν προίκα και έλεγαν από μέσα τους την παραπάνω φράση. Αλλά και όταν πια τα παιδιά, ανεξαρτήτως φύλου μεγάλωναν και για διαφόρους λόγους δεν ανταποκρίνονταν στις προσδοκίες των γονιών τους, τους εξεστόμιζαν περιφρονητικά την παραπάνω φράση, σε όλο της το μεγαλείο εκφράζοντας έτσι (κρίμα!) την απογοήτευσή τους.
«Παγαίν’ στου παραβάρημα» = απατά τη γυναίκα του κάποιος συνήθως με άλλη παντρεμένη. Η φράση λέγεται παραβολικά και απαξιωτικά για τους μοιχούς (παραβάρημα = μοιχεία, από μεσν παρα + βαρώ = πιέζω υπερβολικά με το σώμα μου, εικόνα που αποδίδει πλήρως την ...πράξη, που υπονοείται!).
Το βιβλίο τιμάται 10 ευρώ και διατίθεται από τα βιβλιοπωλεία της Μυτιλήνης και στην Αθήνα από τον Φιλοπρόοδο Σύλλογο Αγιασωτών.