× Στο Νησί
SOCIAL MEDIA

Οι ταχυδρομικές σφραγίδες του μεταξικού καθεστώτος

Φιλοτελικό βιβλίο του Νίκου Καρνιαουτάκη

Από το NEWSROOM Δημοσίευση 6/8/2020

Οι ταχυδρομικές σφραγίδες του μεταξικού καθεστώτος
' χρόνος ανάγνωσης

Εκδόθηκε στις 21 Ιουλίου το νέο φιλοτελικό βιβλίο του μέλους της Φιλοτελικής Εταιρείας Λέσβου Νίκου Καρνιαουτάκη με τίτλο «Να κοιμάσθε ήσυχοι, η Ελλάς έγινε δυνατή. Ατέρμονα προπαγανδιστικά μηνύματα της 4ης Αυγούστου 1936». Πρόκειται για μια ιδιαίτερα επιμελημένη ιδιωτική έκδοση 100 έγχρωμων σελίδων μεγέθους Α4, σε 50 αριθμημένα αντίτυπα.

Το βιβλίο απαρτίζεται από τέσσερα μέρη: την εισαγωγή, τα ατέρμονα μηνύματα, τα φιλοτελικά συμπεράσματα και τον επίλογο. Στην εισαγωγή, ο συγγραφέας αναφέρεται σύντομα στο γενικότερο πολιτικό πλαίσιο στην Ευρώπη και την Ελλάδα τα χρόνια πριν τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, στην επιβολή ελέγχου συναλλάγματος και πρόσθετου τέλους κοινωνικής πρόνοιας στην αλληλογραφία καθώς και στην οργανωμένη προπαγάνδα του καθεστώτος της 4ης Αυγούστου, με την παρουσίαση εύστοχα επιλεγμένων φιλοτελικών και άλλων ντοκουμέντων. Επίσης, αναλύει την υφιστάμενη βιβλιογραφία για τις ατέρμονες σφραγίδες, που κρίνεται περιορισμένη σε σχέση με τη σημαντικότητα του αντικειμένου, τόσο από φιλοτελική όσο και ιστορική άποψη.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Στο δεύτερο μέρος, που είναι και το εκτενέστερο, περιγράφονται με χρονολογική σειρά οι γνωστές έως σήμερα ατέρμονες ταχυδρομικές σφραγίδες που χρησιμοποιήθηκαν για τη σφράγιση της αλληλογραφίας από ταχυδρομικά καταστήματα κυρίως των Αθηνών (και σε μικρότερο βαθμό της Θεσσαλονίκης και του Πειραιά) κατά την περίοδο Μαρτίου 1937 - Οκτωβρίου 1940. Για το κάθε σύνθημα, εκτός από την απεικόνισή του σε έναν ή περισσότερους ταχυδρομημένους φακέλους (ή τμήματα φακέλων), δίνονται επιπλέον ιστορικές πληροφορίες που πλαισιώνονται από κατάλληλη τεκμηρίωση, όπως φωτογραφίες, αποκόμματα περιοδικών, έντυπα, βιβλία, γραμματόσημα, καρτ ποστάλ κλπ. Παρουσιάζονται επίσης παραλλαγές ή λάθη των σφραγίδων, δίνονται στοιχεία για τα ισχύοντα κάθε φορά ταχυδρομικά τέλη, ενώ σε κάποιες περιπτώσεις επιχειρείται και ο προσδιορισμός της πρώτης ημέρας κυκλοφορίας ή του χρονικού διαστήματος χρήσης τους.

Στο τρίτο μέρος γίνεται μια ανασκόπηση του θέματος από φιλοτελική σκοπιά, με βάση το υλικό του προηγούμενου μέρους (που πλην ελαχίστων εξαιρέσεων, προέρχεται από τη συλλογή του συγγραφέα). Σχολιάζεται η χρονική περίοδος και η συχνότητα κυκλοφορίας των συνθημάτων, αναφέρονται συγκεντρωτικές πληροφορίες για τα ταχυδρομικά γραφεία που χρησιμοποίησαν τις σφραγίδες, παρουσιάζονται τα είδη των λαθών, ενώ δίνονται και οι άξονες για την περαιτέρω έρευνα και μελέτη του θέματος.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Στον επίλογο επιχειρείται μια ποιοτική ανάλυση των συνθημάτων και η κατάταξή τους σε θεματικές κατηγορίες, καταλήγοντας ουσιαστικά στην αποτύπωση των ιδεολογικών χαρακτηριστικών  του καθεστώτος και της προσωπικότητας του Ιωάννη Μεταξά.

Το βιβλίο δεν απευθύνεται μόνο σε φιλοτελιστές ή μελετητές της ταχυδρομικής ιστορίας, αλλά και σε κάθε ενδιαφερόμενο για την πολιτική ιστορία του τόπου μας. Όπως αναφέρει ο συγγραφέας: «Κύριος σκοπός της εργασίας είναι να “φωτίσει” μια ενδιαφέρουσα περίοδο της νεότερης ελληνικής ιστορίας από μια αγνή, καθαρή φιλοτελική πλευρά της, εκείνη των ατέρμονων μηνυμάτων. Απώτερος σκοπός της, να εμπνεύσει περισσότερους φιλοτελιστές στη συλλογή και μελέτη των μηνυμάτων της 4ης Αυγούστου, που αποτελούν μερικά από τα περισσότερο κραυγαλέα που αποτυπώθηκαν επάνω σε επιστολές της χώρας μας, αλλά και να συμβάλλει στην έξαψη ενός ευρύτερου ενδιαφέροντος για τις ατέρμονες σφραγίδες, ενός όμορφου και μάλλον ανεξερεύνητου φιλοτελικού πεδίου. Ταυτόχρονα, να αποκαλύψει στον (πιθανότατα μη ενημερωμένο φιλοτελικά) ιστορικό ερευνητή του καθεστώτος, ένα μάλλον όχι ευρύτερα γνωστό πεδίο μελέτης της ιδεολογικής προπαγάνδας του, εκείνης μέσω του ταχυδρομείου».

Το βιβλίο παρουσίασε «άτυπα» ο συγγραφέας σε φιλοτελική συγκέντρωση που έγινε την Τετάρτη 29 Ιουλίου στα γραφεία της Ελληνικής Φιλοτελικής Εταιρείας στην Αθήνα, καθώς και σε τηλεδιάσκεψη που οργάνωσε η ίδια Εταιρεία τη Δευτέρα 3 Αυγούστου.

Από τα 50 εκδοθέντα αντίτυπα, τα 15 ο συγγραφέας είχε την ευγενική καλοσύνη να τα δωρίσει στη Φιλοτελική Εταιρεία Λέσβου, προς ενίσχυση των σκοπών της. Εκτός από τις θερμές της ευχαριστίες προς τον αγαπητό Νίκο, η ΦΕΛ μέσω και αυτού του βήματος,  θέλει να εκφράσει την πεποίθηση πως ο φιλοτελισμός θα επιβιώσει, όσο γίνονται ενέργειες εξωστρέφειας προς την κοινωνία, όπως η έκδοση αυτού του υπέροχου βιβλίου.

ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ
ΒΙΒΛΙΟ

Βιβλιοπροτάσεις Escape Books και Graphic Novel

Τα βιβλία προτείνει η Αθανασία Δαφιώτη, δημοσιογράφος, θεατρολόγος, συγγραφέας
Βιβλιοπροτάσεις Escape Books και Graphic Novel
ΒΙΒΛΙΟ

Το πρώτο βιβλίο του Μιχάλη Μεϊμάρογλου

«Τέχνη, Θεραπεία, Αυτογνωσία» και μια βιωματική διαδρομή από τη yoga και το reiki έως την καθημερινή πρακτική σήμερα, Σάββατο στο Book and Art
Το πρώτο βιβλίο του Μιχάλη Μεϊμάρογλου
ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΣ

Οι «Σμιλεμένες Ψυχές» του Σταύρου Ψυλλάκη στη Μυτιλήνη

Προβολή του ντοκιμαντέρ στο Μουσείο-Βιβλιοθήκη Τεριάντ την Κυριακή 15 Φεβρουαρίου, παρουσία του σκηνοθέτη
Οι «Σμιλεμένες Ψυχές» του Σταύρου Ψυλλάκη στη Μυτιλήνη
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ

Δημιουργική παρουσία του Tortuguita στο Craft Riot Festival

Χειροποίητη τέχνη και καλλιτεχνική ανυπακοή στην Τεχνόπολη
Δημιουργική παρουσία του Tortuguita στο Craft Riot Festival
ΘΕΑΤΡΟ

Διπλή πανελλήνια διάκριση για τη θεατρική ομάδα «Νάκαρα» στο 18ο Φεστιβάλ Μώμου

Βραβεία μουσικής και σεναρίου για τη θεατρική ομάδα της Λέσβου στην Πάτρα
Διπλή πανελλήνια διάκριση για τη θεατρική ομάδα  «Νάκαρα» στο 18ο Φεστιβάλ Μώμου
ΒΙΒΛΙΟ

Παρουσίαση του βιβλίου «Τέχνη Θεραπεία Αυτογνωσία. Μια βιωματική προσέγγιση»

Το Σάββατο 7 Φεβρουαρίου 2026 στο Book and Art της Μυτιλήνης και ώρα 18:30
Παρουσίαση του βιβλίου «Τέχνη Θεραπεία Αυτογνωσία. Μια βιωματική προσέγγιση»
ΒΙΒΛΙΟ

Ένα βιβλίο για τον Πολιχνίτο και την πέτρινη κληρονομιά του

Μια επιστημονική και βιωματική καταγραφή της αρχιτεκτονικής ταυτότητας του χωριού
Ένα βιβλίο για τον Πολιχνίτο και την πέτρινη κληρονομιά του
ΘΕΑΤΡΟ

Παράλογα βήματα και απόλυτη ελευθερία με το Danza Ministry of Silly Walks

Μια πρωτότυπη συμμετοχή που υπόσχεται να ξεχωρίσει στο φετινό καρναβάλι της Μυτιλήνης
Παράλογα βήματα και απόλυτη ελευθερία με το Danza Ministry of Silly Walks
ΘΕΑΤΡΟ

Παράσταση και εργαστήρι υποκριτικής στη Μυτιλήνη

Το νέο έργο του Γιώργος Χριστοδούλου σε σκηνοθεσία Δημήτρης Τσικούρας παρουσιάζεται στις 13 και 14 Φεβρουαρίου με τη στήριξη του Εθνικού Θεάτρου και του Δήμου Μυτιλήνης
Παράσταση και εργαστήρι υποκριτικής στη Μυτιλήνη
ΘΕΑΤΡΟ

Η παράσταση «Κάθε χρόνο ίδια μέρα» έρχεται στη Λέσβο

Το αριστούργημα του Βernard Slade σε Μυτιλήνη και Καλλονή, 16 και 17 Φεβρουαρίου
Η παράσταση «Κάθε χρόνο ίδια μέρα» έρχεται στη Λέσβο
ΜΟΥΣΙΚΗ

Έκοψε την πίτα της η Πολυφωνική Χορωδία Μυτιλήνης

Αναμνηστικό έλαβε ο μαέστρος, Στέλιος Λασκαρίδης
Έκοψε την πίτα της η Πολυφωνική Χορωδία Μυτιλήνης
ΒΙΒΛΙΟ

Βιβλία που μας ταξιδεύουν στην σύγχρονη ιστορία

Γράφει η ΑΘΑΝΑΣΙΑ ΔΑΦΙΩΤΗ*
Βιβλία που μας ταξιδεύουν στην σύγχρονη ιστορία