× Στο Νησί
SOCIAL MEDIA

Αναβίωση των εθίμων του κλήδωνα και τα κάψαλα

Ο Σύλλογος «Ακράσιων» (Πολιτιστικός Σύλλογος Ακρασίου Λέσβου) και φέτος αναβιώνει τα δύο έθιμα (κλήδονα – τα κάψαλα) στο Ακράσι την 24 Ιουνίου ημέρα Σαββάτο

Από το NEWSROOM Δημοσίευση 22/6/2023

Αναβίωση των εθίμων του κλήδωνα  και τα κάψαλα
' χρόνος ανάγνωσης

Κάθε χρόνο στις 24 Ιουνίου γιορτάζεται το γενέθλιο του Αγ. Ιωάννου τού Προδρόμου, ή αλλιώς, όπως είναι γνωστό εδώ στο Ακράσι και σε όλα τα χωριά της Λέσβου, είναι «Τ’ Αγιού Γιαννιού τ’ Ηλτρουπιού» (συμπίπτει με το θερινό ηλιοστάσιο όπου γίνεται η μετάβαση από την άνοιξη στο καλοκαίρι) ή «τ’ Λαμπαδιστή» γιατί στην γιορτή του ο κόσμος ανάβει φωτιές, τα γνωστά μας «κάψαλα» όπου ως εθιμικό προσάναμμα χρησιμοποιούνται από τους κατοίκους του κάθε χωριού τα αποξηραμένα μαγιάτικα στεφάνια. Την παραμονή 23 Ιουνίου ένα κορίτσι ή αγόρι συνήθως πρωτότοκο με τους δύο γονείς εν ζωή φέρνει από την βρύση ή το πηγάδι τ΄ αμίλητο νερό (δεν πρέπει να μιλήσει σε κανένα σε όλη την διαδρομή) μέσα σε ένα πήλινο δοχείο. Μέσα στο δοχείο όλος ο κόσμος αλλά κυρίως οι νέες και οι νέοι έριχναν ο καθένας από ένα μικροαντικείμενο (π.χ. κουμπί, δαχτυλίδι, σκουλαρίκι, κλπ) που το λένε ριζικάρι. Μετά σκεπάζεται το πήλινο αυτό δοχείο με άσπρο ή κόκκινο πανί και το δένουν με κλαδί λυγαριάς, λέγοντας:

Κλειδώνουμι του κλήδουνα

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Μι τα΄ Αϊ Γιαννιού την χάρη

Και κάθε καλορίζικος/η

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Κάθε καλό να πάρει

 

Μετά το πήλινο δοχείο το έβαζαν όλη την νύχτα έξω για να το βλέπουν τ’ άστρα. Ανήμερα ημέρα εορτής του Αγίου το απόγευμα (φέτος είναι ημέρα Σάββατο, και ώρα 7 το απόγευμα) θα ανοιχτεί ο κλήδονας λέγοντας:

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Ανοίξιτι του κλήδουνα

Μι τ΄ Αϊ Γιαννιού την χάρη

Κι όποιο ‘ναι καλορίζικο

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Τώρα θε να προβάλει

 

Το παιδί που έφερε το αμίλητο νερό την παραμονή του Αγίου βγάζει ένα - ένα τα ριζικάρια – αντικείμενα από το πήλινο δοχείο (βλέπε σχετικές φωτογραφίες) Ταυτόχρονα λέγονται για τον καθένα από ένα τετράστιχο επαινετικό ή πειραχτικό (για εκείνον που το ριζικάρι ήταν δικό του). Από το συσχετισμό του αντικειμένου με το τετράστιχο βγαίνει η μαντεία.

 

Μετά ανάβονται φωτιές από τα αποξηραμένα μαγιάτικα στεφάνια (βλέπε  φωτογραφία) και τις οποίες πηδούν μικροί και μεγάλοι επειδή πιστεύουν ότι η φωτιά διώχνει από πάνω τους τις αρρώστιες. Είναι τα λεγόμενα «κάψαλα» ίσως γιατί όταν πηδάς την φωτιά υπάρχει περίπτωση να «καψαλιαστής» δηλαδή να «νιώσεις» ότι η φωτιά ότι σε ακουμπά.

ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ
ΧΩΡΙΑ

Στη Λέσβο το «MasterChef» για γυρίσματα στο Πλωμάρι

Η δημοφιλής εκπομπή του STAR με τους Σωτήρη Κοντιζά, Πάνο Ιωαννίδη και Λεωνίδα Κουτσόπουλο επιλέγει τη Λέσβο για γυρίσματα, με φόντο το Πλωμάρι και την τοπική παραγωγή
Στη Λέσβο το «MasterChef» για γυρίσματα στο Πλωμάρι
ΒΟΡΕΙΟ ΑΙΓΑΙΟ

«Αγροτοδικεία» και διώξεις καταγγέλλει το ΚΚΕ

Ανακοίνωση της Τομεακής Επιτροπής Λήμνου
«Αγροτοδικεία» και διώξεις καταγγέλλει το ΚΚΕ
ΡΕΠΟΡΤΑΖ ΑΓΡΟΤΕΣ

Παρών ο Μουτζούρης στη μάχη των συνεργείων κατά του αφθώδους πυρετού

Ευχαριστίες σε Αστυνομία και στελέχη πρώτης γραμμής
Παρών ο Μουτζούρης στη μάχη των συνεργείων κατά του αφθώδους πυρετού
ΔΡΑΣΕΙΣ

Περιφορά με βάγιες στους δρόμους των Μιστεγνών

Μικροί και μεγάλοι έψαλαν γιορτινά τροπάρια στις γειτονιές του γραφικού χωριού της Λέσβου τηρώντας ευλαβικά το έθιμο της ημέρας
Περιφορά με βάγιες στους δρόμους των Μιστεγνών
ΠΑΙΔΙΑ + ΓΟΝΕΙΣ

Iσχυρό μήνυμα αποδοχής στην 7η ποδηλατάδα αυτισμού στη Μυτιλήνη

Στήριξη από τον Δήμο Μυτιλήνης και σχεδιασμός για δομές συμπερίληψης
Iσχυρό μήνυμα αποδοχής στην 7η ποδηλατάδα αυτισμού στη Μυτιλήνη
ΕΛΛΑΔΑ

«Δεν κρυβόμαστε από τα λάθη» λέει ο Μητσοτάκης

Fuel pass, και έλεγχοι στην αγορά για την ακριβεια
«Δεν κρυβόμαστε από τα λάθη» λέει ο Μητσοτάκης
ΧΩΡΙΑ

Αμεση παρέμβαση στο οδικό δίκτυο μετά τις καταπτώσεις

Η Αντιπεριφέρεια Τεχνικών Έργων και η Πολιτική Προστασία αποκατέστησαν γρήγορα την κυκλοφορία στη διαδρομή Κλειούς – Αργένου – Λεπέτυμνου
Αμεση παρέμβαση στο οδικό δίκτυο μετά τις καταπτώσεις
ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΣ

Προβολή για «το Τελευταίο Αγγιγμα» της Μαρίνας Σταμάτη

Τη Μ. Τετάρτη στο Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Μυτιλήνης
Προβολή για «το Τελευταίο Αγγιγμα» της Μαρίνας Σταμάτη
ΓΕΥΣΗ

Στον «Τζετζερέ» έφτιαξαν πασχαλινό τσουρέκι

Οι συμμετέχουσες είχαν την ευκαιρία να ζυμώσουν, να πλάσουν και να πλέξουν τις δικές τους «βρολίδες» με τη Μαρία Πανάγου
Στον «Τζετζερέ» έφτιαξαν πασχαλινό τσουρέκι
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Αναγκαίες οι συγκλίσεις για μια αξιόπιστη εναλλακτική πολιτική πρόταση

Ο Στράτος Μαρινάτος τοποθετείται για την καθημερινότητα των πολιτών, τη συμμετοχή των νέων και τις πρωτοβουλίες που βρίσκονται σε εξέλιξη στον ευρύτερο προοδευτικό χώρο
Αναγκαίες οι συγκλίσεις για μια αξιόπιστη εναλλακτική πολιτική πρόταση
ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Πυρά Δουδωνή κατά Μητσοτάκη

Ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ σε δημόσια παρέμβαση του είπε: «ο κ Μητσοτάκης να τους αποπέμψει και να παραιτηθεί. Είναι βάρος για τη χώρα. Ο ένας εκβιάζει τον άλλον και όλους μαζί τους εκβιάζει ο Ντίλιαν»
Πυρά Δουδωνή κατά Μητσοτάκη
ΧΩΡΙΑ

«Όλα έγιναν νόμιμα» για τα αρμυρίκια στο Πλωμάρι

Οι ιδιοκτήτες απορρίπτουν τις καταγγελίες και μιλούν για πλήρη τήρηση της νομοθεσίας
«Όλα έγιναν νόμιμα» για τα αρμυρίκια στο Πλωμάρι