× Στο Νησί
SOCIAL MEDIA

Αγιασώτικα κάψαλα και κλήδονας με σαντούρια και χορούς

Την εκδήλωση διοργανώνει ο Πολιτιστικός Καραναβαλικός σύλλογος «ο Σάτυρος» το Σάββατο 1η Ιουλίου στις 7.30 το απόγευμα

Από το NEWSROOM Δημοσίευση 27/6/2023

Αγιασώτικα κάψαλα και κλήδονας με σαντούρια και χορούς
' χρόνος ανάγνωσης

Το Σάββατο, 1η Ιουλίου, στις 7:30 το απόγευμα  στην Πλατεία Αγοράς Αγιάσου ο Πολιτιστικός Καρναβαλικός Σύλλογος Αγιάσου «Ο Σάτυρος» αναβιώνει τα λαογραφικά έθιμα Άγιστρο (Κάψαλα) και Κλήδονα. Η εκδήλωση αφιερώνεται στη μνήμη του Μιχάλη Κάναρου και το αναλυτικό πρόγραμμα της είναι το εξής:

Στις 7 το απόγευμα θα ξεκινήσει από το Καμπούδι όμιλος παραδοσιακά ντυμένων μελών του Καρναβαλικού Συλλόγου και του Αναγνωστηρίου Αγιάσου, που θα συνοδεύεται από παραδοσιακή μουσική κομπανία. Η πατινάδα θα περάσει από το Σταυρί και θα καταλήξει στην Πλατεία Αγοράς, όπου θα αναβιώσουν τα παραδοσιακά έθιμα «Άγιστρου ή Κάψαλα» (άναμμα και υπερπήδηση φωτιάς, μοίρασμα στον κόσμο τηγανόπιτας) και «Κλήδονας» (εκφώνηση επίκαιρων στίχων).

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Στη συνέχεια τα Σαντούρια του Αναγνωστηρίου θα παίξουν παραδοσιακούς λεσβιακούς και μικρασιάτικους σκοπούς, για να χορέψουν τα Χορευτικά Τμήματα Ενηλίκων του Αναγνωστηρίου Αγιάσου και του Εξωραϊστικού Εκπολιτιστικού Συλλόγου Ιππείου «Ο Άγιος Προκόπιος». Θα ακολουθήσει πλούσιο μουσικό πρόγραμμα με ζωντανή ορχήστρα, που θα παίξει δωρεάν για τον κόσμο.

Την ίδια μέρα θα γίνει λαχειοφόρος αγορά με πλούσια δώρα, ανάμεσα στα οποία και μια τηλεόραση smart TV 32΄ για την οικονομική ενίσχυση του «ΣΑΤΥΡΟΥ».

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Λαογραφικά στοιχεία:

Τα λαϊκά έθιμα και οι δοξασίες που συνδέονται με τη γιορτή του Αι Γιαννιού στις 24 Ιουνίου είναι πανάρχαια και σχετίζονται με την κίνηση του ήλιου. Σε πολλά μέρη η μέρα αυτή ονομάζεται λιοτρόπι και η γιορτή τ’ Αι Γιαννιού τ’ Ηλ’τρουπιού, γιατί στο χριστιανικό εορτολόγιο τοποθετήθηκε πάνω στη θερινή τροπή του ήλιου (θερινό ηλιοστάσιο). Στις 21 προς 22 Ιουνίου ο ήλιος φτάνει στο βορειότερο σημείο της τροχιάς του, πράγμα που για τους λαούς που κατοικούμε στο βόρειο ημισφαίριο σημαίνει ότι περνά από το πλησιέστερο σε μας σημείο, γι’ αυτό και οι μέρες είναι οι μεγαλύτερες του έτους.

Τα έθιμα της γιορτής χωρίζονται σε δυο κατηγορίες. Σ’ αυτά που συμβολίζουν τον ήλιο αναπαράγοντας τη μορφή του στη γη, όπως οι φωτιές του Αι Γιαννιού, τα λεγόμενα στην Αγιάσο κάψαλα ή άγιστρου που γινόταν στις 23 Ιουνίου (παραμονή των Γενεθλίων του Ιωάννου Προδρόμου του Βαπτιστού). Η λέξη άγιστρου προέρχεται απ’ τη λέξη αγιστόν που σημαίνει το εξαγνισμένο και που με τη σειρά της προέκυψε από τη λέξη άγος που θα πει μόλυσμα. Το έθιμο να ανάβουν φωτιές είναι πανευρωπαϊκό, με πολλές όμως παραλλαγές από τόπο σε τόπο. Η φωτιά έχει καθαρτικό και αποτρεπτικό περιεχόμενο, δηλαδή εξαγνίζει – καθαρίζει το σώμα και το πνεύμα και παράλληλα ξορκίζει – διώχνει το κακό.

Μια άλλη κατηγορία εθίμων είναι αυτά που αποσκοπούν στην αξιοποίηση της δύναμης του ήλιου, όπως οι διάφορες μαντικές πρακτικές, με κυρίαρχο τον κλήδονα. Τις μέρες του θερινού ηλιοστασίου η αποκαλυπτική δύναμη του ήλιου είναι τόσο ισχυρή που – σύμφωνα με τη λαϊκή πίστη – γίνεται ικανή να φανερώνει ακόμα και τα μελλούμενα. Υπάρχουν κατά τόπους διάφορα είδη μαντικών πράξεων που γίνονται την παραμονή ή ανήμερα της γιορτής του Αι Γιαννιού. Το πιο γνωστό μαντικό έθιμο ωστόσο είναι ο κλήδονας. Η λέξη προέρχεται από την αρχαία ελληνική λέξη «κληδών», που σημαίνει λέξεις ή φράσεις που ακούγονται κατά τη διάρκεια μαντικών τελετών και στις οποίες αποδίδεται έπειτα προφητική σημασία. Αυτά τα τυχαία προφητικά ακούσματα με την πάροδο του χρόνου έγιναν στιχάκια που διασώζονται μέχρι σήμερα από την προφορική λαϊκή μας παράδοση (τα λεγόμενα «λόγια του κλήδονα»).

ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ
ΧΩΡΙΑ

Ανοιξε ο δρόμος Γέρας – Πλωμάρι

Προσοχή στους διερχόμενους οδηγούς συνιστά ο Αντιπεριφερειάρχης Λέσβου Κώστας Αρώνης και ευχαριστεί όλους όσους συνέβαλαν στην αντιμετώπιση της κατολίσθησης
Ανοιξε ο δρόμος Γέρας – Πλωμάρι
ΜΥΤΙΛΗΝΗ

Οκτώ νέοι υπάλληλοι στο Κέντρο Κοινωνικής Πρόνοιας Βορείου Αιγαίου

Σε εξέλιξη ο πρώτος κύκλος μόνιμων προσλήψεων με στόχο την ενίσχυση των δομών έως το τέλος του πρώτου εξαμήνου του 2026
Οκτώ νέοι υπάλληλοι στο Κέντρο Κοινωνικής Πρόνοιας Βορείου Αιγαίου
ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΟ ΒΟΡΕΙΟ ΑΙΓΑΙΟ

Βάλτωσε η αγορά εργασίας στο Βόρειο Αιγαίο το 2025

Μόλις 114 νέες θέσεις εργασίας μέσα σε ένα χρόνο. Χιλιάδες προσλήψεις και απολύσεις δείχνουν εκτεταμένη εργασιακή ανασφάλεια
Βάλτωσε η αγορά εργασίας στο Βόρειο Αιγαίο το 2025
ΜΥΤΙΛΗΝΗ

Βιβλία που ταξίδεψαν για να φωτίσουν παιδικά όνειρα στον Αγιο Ευστράτιο

Μια συγκινητική πρωτοβουλία του Δήμου Μυτιλήνης ένωσε καρδιές και γέμισε τις σχολικές βιβλιοθήκες με ελπίδα
Βιβλία που ταξίδεψαν για να φωτίσουν παιδικά όνειρα στον Αγιο Ευστράτιο
ΒΙΒΛΙΟ

Το πρώτο βιβλίο του Μιχάλη Μεϊμάρογλου

«Τέχνη, Θεραπεία, Αυτογνωσία» και μια βιωματική διαδρομή από τη yoga και το reiki έως την καθημερινή πρακτική σήμερα, Σάββατο στο Book and Art
Το πρώτο βιβλίο του Μιχάλη Μεϊμάρογλου
ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Επίσκεψη Φάμελλου στη Λέσβο

Θα παρευρεθεί στην εκδήλωση κοπής της πίτας της Νομαρχιακής Επιτροπής και θα έχει συναντήσεις με φορείς ενώ θα συμμετάσχει και στο Συνέδριο για τη Νησιωτικότητα που θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο 14 Φεβρουαρίου στη Μυτιλήνη
Επίσκεψη Φάμελλου στη Λέσβο
ΧΩΡΙΑ

Καταπτώσεις στον δρόμο Πλωμαρίου‑Γέρας

Μεγάλη προσοχή στους οδηγούς -Επικίνδυνη κατάσταση μετά τη «Φιλλιπή Βόλτα»
Καταπτώσεις στον δρόμο Πλωμαρίου‑Γέρας
ΔΡΑΣΕΙΣ

«Δεν θα συνηθίσουμε την βαρβαρότητα, την απανθρωπιά, τον θάνατο»

Κάλεσμα από την Κίνηση Μνήμη και Δράση σε συγκέντρωση διαμαρτυρίας το Σάββατο 7 Φεβρουρίου, στις 12 το μεσημέρι, στην Πλατεία Σαπφούς για τους 15 νεκρούς πρόσφυγες - μετανάστες στη Χίο
«Δεν θα συνηθίσουμε την βαρβαρότητα,  την απανθρωπιά, τον θάνατο»
ΔΡΑΣΕΙΣ

Συγκέντρωση στη Μυτιλήνη για την πολύνεκρη τραγωδία της Χίου

Το Σάββατο στις 12 το μεσημέρι στην Πλατεία Σαπφούς. Συμμετέχει η Νέα Αριστερά. Δείτε αναλυτικά την ανακοίνωσή της
Συγκέντρωση στη Μυτιλήνη για την πολύνεκρη τραγωδία της Χίου
ΠΟΛΙΤΙΚΗ

«Οι νησιώτες δεν αντέχουν άλλο να ξεβράζει η θάλασσα νεκρούς ανθρώπους»

Παρέμβαση της βουλεύτριας του ΚΚΕ Μαρίας Κομνηνάκα για το πολύνεκρο ναυάγιο της Χίου στο πλαίσιο ομιλίας στην επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου
«Οι νησιώτες δεν αντέχουν άλλο να ξεβράζει η θάλασσα νεκρούς ανθρώπους»
ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Παρέμβαση των ευρωβουλευτών του ΚΚΕ για την τραγωδία στη Χίο

Η ομάδα του ΚΚΕ κατέθεσε ερώτηση μέσω του ευρωβουλευτή Κώστα Παπαδάκη, καταγγέλλοντας την πολιτική «αποτροπής» της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της ελληνικής κυβέρνησης
Παρέμβαση των ευρωβουλευτών του ΚΚΕ για την τραγωδία στη Χίο
ΑΤΖΕΝΤΑ

Ερχεται η γιορτή για την Παγκόσμια Ημέρα Υγροτόπων

Παρατήρηση χειμερινών παρυδάτιων πουλιών στους Υγρότοπους του Κόλπου Καλλονής
Ερχεται η γιορτή για την Παγκόσμια Ημέρα Υγροτόπων