Στις συναντήσεις που πραγματοποίησε αυτές τις ημέρες ο νέος υπουργός του ΥΠΑΙΘΑ ήταν ξεκάθαρος απέναντι στις Ομοσπονδίες των εκπαιδευτικών πρωτοβάθμιας (ΔΟΕ) και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης (ΟΛΜΕ). Προτίθεται να εισάγει ως τρόπο διορισμού στην εκπαίδευση τον γραπτό διαγωνισμό του ΑΣΕΠ.

Μπροστά στις αντιδράσεις των δύο Ομοσπονδιών, υπαναχώρησε ως προς τον χρόνο και δεσμεύτηκε να προχωρήσει σε διάλογο, όμως ισχυρίστηκε ότι ο γραπτός διαγωνισμός ΑΣΕΠ ήταν τμήμα του προγράμματος της Νέας Δημοκρατίας (σε αυτό έχει δίκιο και ίσως οι πολίτες θα έπρεπε να διαβάζουν πρώτα τα προγράμματα των κομμάτων πριν πάνε στην κάλπη…) και ότι θα τον εφαρμόσει.

Η αλήθεια είναι ότι σε ένα τμήμα της κοινωνίας δεν ακούγεται αρνητικά. Γιατί να μην αποδεικνύουν τις ικανότητές τους οι εκπαιδευτικοί πριν διοριστούν; λένε. Πώς θα σταθεί στην τάξη ένας εκπαιδευτικός ο οποίος δεν έπιασε τη βάση στον γραπτό διαγωνισμό;

Προκειμένου να δούμε ποιος έχει δίκιο, ας εξετάσουμε πρώτα τη φύση της πρότασης του κ. Πιερρακάκη και ας δούμε και τι συνέβαινε παλαιότερα.

Πρόθεση λοιπόν της Κυβέρνησης είναι να εισάγει έναν γραπτό διαγωνισμό, ο οποίος θα λαμβάνει χώρα κάθε δύο χρόνια. Όσοι επιτυγχάνουν στον διαγωνισμό αυτό, θα τοποθετούνται σε έναν πίνακα. Για τη θέση τους στον πίνακα αυτόν θα προσμετρείται η επίδοσή τους στον διαγωνισμό και θα προστίθεται η προϋπηρεσία και τα πτυχία τους (μεταπτυχιακά, διδακτορικά, ξένες γλώσσες κλπ.). Από τον πίνακα αυτόν θα προκύπτουν οι εκπαιδευτικοί που θα διορίζονται, όπως και αυτοί που θα προσλαμβάνονται ως αναπληρωτές.

Το πρώτο ζήτημα που προκύπτει είναι το τι σημαίνει επιτυχία στον διαγωνισμό αυτόν. Γιατί η βάση δεν θα είναι βέβαια το 10 στα 20, αλλά θα τοποθετείται εκεί που επιθυμεί η πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Παιδείας. Ψιθυρίζεται ότι αυτό θα είναι το 14 για την πρώτη εφαρμογή της, ωστόσο τίποτα δεν είναι βέβαιο. Είναι ηλίου φαεινότερον ότι αρκεί η αύξηση της βάσης αυτής, ώστε να μειωθεί ο αριθμός των εκπαιδευτικών που πρόκειται να διοριστούν.

Άλλωστε ακόμα και αν επιτύχεις στον διαγωνισμό αυτόν, δεν υπάρχει κανένα εχέγγυο ότι τελικά θα διοριστείς. Έχουμε σήμερα που μιλάμε επιτυχόντες από παλαιότερους ΑΣΕΠ οι οποίοι δεν διορίστηκαν ποτέ.

Το δεύτερο θέμα που προκύπτει είναι ότι αν για οποιονδήποτε λόγο κάποιος δεν κατορθώσει να «πιάσει» αυτή τη βάση, δεν θα μπορεί να εργαστεί ούτε ως αναπληρωτής για δύο χρόνια, αφού και οι αναπληρωτές από τον ίδιο πίνακα θα προκύπτουν! Αυτό σημαίνει ότι αν την ημέρα του ΑΣΕΠ κάποιος ασθενεί για παράδειγμα, θα πρέπει πολύ απλά να αλλάξει επάγγελμα, όσα χρόνια και αν βρίσκεται ήδη στην τάξη, όσα πτυχία και αν διαθέτει.

Επιπλέον, ακόμα κι αν επιτύχει στον διαγωνισμό αυτό αλλά τελικά δεν διοριστεί, πράγμα διόλου απίθανο, τότε θα πρέπει να εξεταστεί και πάλι σε δύο χρόνια, και ξανά σε άλλα δύο κ.ο.κ. χωρίς το μαρτύριό του να τελειώνει ποτέ.

Ο διαγωνισμός ΑΣΕΠ φυσικά σημαίνει και κάποια πράγματα ακόμα. Πρώτα απ’ όλα σημαίνει ότι υποβαθμίζεται η αξία του πτυχίου. Η Κυβέρνηση ουσιαστικά λέει ότι οι σπουδές δεν εγγυώνται ότι κάποιος γνωρίζει πραγματικά το αντικείμενο το οποίο σπούδασε.

Και βέβαια αυτό δεν το κάνει σε όλο το Δημόσιο, αφού υπάρχουν επαγγέλματα για τα οποία αν το πει αυτό θα ξεσηκωθεί θύελλα αντιδράσεων. Το κάνει για τους εκπαιδευτικούς τους οποίους φρόντισε να απαξιώσει συστηματικά τα τελευταία χρόνια στα μάτια της κοινωνίας.

Θα πρέπει να συνυπολογιστεί ακόμα ότι η μεταρρύθμιση δεν συμβαίνει στο κενό. Η μεγάλη πλειονότητα όσων αφορά εργάζονται ήδη ως αναπληρωτές. Πέρα από το ότι τους ωθεί για άλλη μια φορά στα φροντιστήρια και στην οικονομική αιμορραγία (υπάρχουν φροντιστήρια που ήδη άρχισαν να διαφημίζουν τις σχετικές τους υπηρεσίες), θα πρέπει να αναλογιστούμε ότι υπάρχουν εκπαιδευτικοί οι οποίοι υπηρετούν αυτή τη στιγμή σε κάθε ακριτικό νησάκι που μπορείτε να σκεφτείτε.

Ποια είναι η πρόσβαση αυτών των ανθρώπων σε φροντιστήρια; Επιπλέον πολλοί από αυτούς εργάζονται για πολλά χρόνια ως αναπληρωτές και έχουν πλέον οικογένειες και παιδιά. Πόσο λογικό είναι να στέλνεις μία μητέρα μικρού παιδιού στα 40 της πίσω στο φροντιστήριο; Αλήθεια ένας εκπαιδευτικός που διδάσκει ήδη 10 και 15 χρόνια χρειάζεται τον γραπτό ΑΣΕΠ για να δείξει ότι μπορεί να σταθεί στην τάξη;
Ούτε, βέβαια, η κυβέρνηση αυτή μπορεί να ισχυριστεί ότι προέκυψε από το πουθενά.

Είναι η δεύτερη τετραετία της Κυβέρνησης Μητσοτάκη και η αλλαγή σχεδίου διορισμών συνιστά ένα μπρος-πίσω το οποίο πληρώνουν οι εκπαιδευτικοί. Μέχρι τώρα τα «προσόντα» που υπολογίζονταν ήταν η προϋπηρεσία και τα πτυχία.

Έχεις λοιπόν εκπαιδευτικούς οι οποίοι υπηρετήσαν στους Λειψούς και τις Οινούσες με μισθούς πείνας και συχνά μακριά από τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειάς τους τα τελευταία χρόνια για να συγκεντρώσουν προϋπηρεσία και από το υστέρημά τους πλήρωναν δίδακτρα για μεταπτυχιακά (γιατί βέβαια ούτε αυτά είναι δωρεάν πλέον) και τώρα τι τους λες; Συγγνώμη, άλλαξα γνώμη. Οι διορισμοί πλέον θα γίνονται αλλιώς!

Τι πρέπει να κάνουν οι εκπαιδευτικοί

Το πρώτο και βασικό που πρέπει να αντιληφθεί η εκπαιδευτική κοινότητα είναι ότι χρειάζεται ενότητα δυνάμεων. Πρώτα απ’ όλα θα πρέπει όλες οι παρατάξεις να αντιληφθούν ότι δεν είναι η ώρα να αντιπολιτευθούν… την αντιπολίτευση, αλλά πρέπει να σταθούν απέναντι στη συγκεκριμένη κυβερνητική πολιτική.

Γιατί προφανώς έχουν ευθύνες όσοι τα προηγούμενα χρόνια επαναλάμβαναν σε όλους τους τόνους ότι δεν τους άρεσε ο νόμος Γαβρόγλου που προέβλεπε διορισμούς με βάση πρωτίστως την προϋπηρεσία και δευτερευόντως τα πτυχία, παραβλέποντας ότι μετά από την καταδίκη από το ΣτΕ του προηγούμενου συστήματος διορισμών (ένα τμήμα από τον ΑΣΕΠ, ένα τμήμα με βάση την προϋπηρεσία), οι μόνες δύο επιλογές που έμεναν ήταν είτε το προσοντολόγιο είτε ο ΑΣΕΠ. Χτύπησαν τόσο πολύ το προσοντολόγιο, για μικροπολιτικούς λόγους, που τελικά προλείαναν το έδαφος για τον γραπτό διαγωνισμό του ΑΣΕΠ.

Επιπλέον οι αναπληρωτές συνάδελφοι θα πρέπει να αντιληφθούν ότι μόνο μέσα από την ενότητα που μας χαρίζουν τα Σωματείαμας μπορούμε να παλέψουμε τον νόμο και πουθενά αλλού.

Τόσο η ΔΟΕ όσο και η ΟΛΜΕ είναι ομοσπονδίες ισχυρές με πολλές χιλιάδες μέλη η κάθε μία και έχουν ταχθεί αμφότερα ενάντια στον γραπτό ΑΣΕΠ. Σε κάθε τέτοια κρίση εμφανίζονται αυτόκλητοι σωτήρες που δημιουργούν ένα σωρό από ομαδοποιήσεις είτε για ίδιον όφελος είτε γιατί δεν αντιλαμβάνονται το κακό που προκαλούν. Δεν πρόκειται να κερδηθεί η μάχη από μία ομάδα της τάδε ειδικότητας της πρωτοβάθμιας ή της δείνα ειδικότητας της δευτεροβάθμιας.

Η μάχη θα κερδηθεί αν συντεταγμένα σταθεί απέναντι στον γραπτό ΑΣΕΠ η εκπαιδευτική κοινότητα. Και αυτό προϋποθέτει πρώτα και κύρια να οργανωθούν οι αναπληρωτές συνάδελφοι στους ΣΕΠΕ και τις ΕΛΜΕ, τα πρωτοβάθμια σωματεία τους.

*Ο Κωνσταντίνος Καρατόλιος είναι Γενικός Γραμματέας ΣΕΠΕ Λέσβου, εκλεγμένος με το Αυτόνομο Δίκτυο Εκπαιδευτικών. Αιρετός ΠΥΣΠΕ Λέσβου, ΑΠΥΣΠΕ Β. Αιγαίου, Ταμίας ΝΤ ΑΔΕΔΥ Λέσβου