Η Λέσβος είναι ένα μέρος γεμάτο εκπλήξεις και θεωρώ πως σαν νησί είναι αντάξιο με τα πιο δημοφιλή της χώρας. Κρύβει ένα σωρό μυστικά και συναρπαστικές πληροφορίες, που μπορεί να μην γνωρίζουν ούτε οι ντόπιοι. Εμείς, οι Γεωγραφικοί, συγκεντρώσαμε δέκα από αυτές και σας τις παρουσιάζουμε ευθύς αμέσως.

Από πού πήρε το όνομά της;

Η πρώτη ονομασία του νησιού ήταν Ίσσα ενώ η δεύτερη Πελασγία, από τον αρχηγό του Πελασγικού Άργους, τον Ξάνθο που ήταν ο πρώτος κάτοικος του νησιού. Ο Μάκαρ ή Μάκαρας, που ήταν γιος του Ήλιου ή του Κρινάκου κατοίκησε στο νησί φέρνοντας μαζί τις κόρες του, Μυτιλήνη, Μήθυμνα, Άντισσα και Αρίσβη και τους γιους του Ερεσό, Κερδόλαο, Νέανδρο και Λεύκιππο. Η σημερινή ονομασία Λέσβος προέκυψε από τον Λέσβο, γιο του Λαπίθου, ο οποίος έπειτα από ένα χρησμό που έλαβε ταξίδεψε στο νησί και παντρεύτηκε την Μήθυμνα.

Η Λέσβος έχει πολλές θερμές πηγές

Λεζάντα: Ιαματικές πηγές Εφταλούς (φωτογραφία:wikipedia)

 Η Λέσβος είναι ένα σχεδόν εξ ολοκλήρου ηφαιστειογενές νησί. Η ηφαιστειακή δραστηριότητα πριν εκατομμύρια χρόνια κληροδότησε στο νησί θερμές πηγές. Στη Λέσβο σήμερα συναντάμε αρκετές θερμές πηγές, μερικές από τις οποίες είναι στον Πολιχνίτο, που θεωρούνται οι θερμότερες στην Ευρώπη, στο Λισβόρι, στον Κόλπο Γέρας, στη Θερμή, στην Εφταλού που θεωρείται η πιο ραδιενεργή στο νησί, στην Παναγιά την Κρυφτή και στην Άργενο. Υπάρχουν μερικές ακόμα μικρότερες που είναι λιγότερο γνωστές.

Η Λέσβος έχει 11 εκατομμύρια ελιές

Στην Λέσβο οι ελιές καλύπτουν ένα μεγάλο μέρος του εδάφους του νησιού, φτάνοντας σε αριθμό περίπου τα 11 εκατομμύρια δέντρα ελιάς. Δικαίως την παρομοιάζουν ως ένα απέραντο δάσος ελιάς. Για να σας το κάνω πιο κατανοητό, τα δέντρα αντιστοιχούν περίπου στα 132 ανά κάτοικο (ο πληθυσμός το 2021 ήταν 83.068 κάτοικοι). Η παραγωγή ελαιόλαδου στη Λέσβο αποτελεί μία από τις βασικές πηγές εισοδήματος για τους κατοίκους, για αυτό και είναι ένα από τα πιο γνωστά προϊόντα του νησιού.

Πως αποκόπηκε η Λέσβος από τη Μικρά Ασία;

Λεζάντα: Η σημερινή απόσταση της Λέσβου από τα παράλια της Μικράς Ασίας φωτογραφία:google maps)

 Η Λέσβος απέχει λιγότερο από 10 χιλιόμετρα από την Τουρκική ηπειρωτική χώρα και βρίσκεται σε κοντινή απόσταση από τον νοτιοδυτικό κλάδο του βορείου ρήγματος της Ανατολής. Το ρήγμα αυτό είναι υπεύθυνο για την αποκοπή της Λέσβου από τη Μικρά Ασία αλλά και για τις καταστροφές από σεισμούς που έχει γνωρίσει το νησί στο πέρασμα των χρόνων. Ο πιο καταστροφικός σεισμός που έχει γνωρίσει η Λέσβος ήταν το 1867. όπου καταγράφηκε σεισμική δόνηση 6,8 R, όπου σκοτώθηκαν περίπου 550 άνθρωποι.

Γιατί η Λέσβος είναι ιδανικό μέρος για παρατήρηση πουλιών;

Η Λέσβος φημίζεται ως ένα μέρος που μπορεί κανείς να κάνει παρατήρηση πουλιών. Στο νησί έχουν παρατηρηθεί περισσότερα από 300 είδη πουλιών. Γιατί όμως αυτό συμβαίνει περισσότερο στη Λέσβο και όχι και σε άλλα νησιά του Αιγαίου; Το νησί βρίσκεται ακριβώς στη μέση των διαδρομών των αποδημητικών πουλιών, που διασχίζουν την Ανατολική Ευρώπη και τη Μικρά Ασία. Επίσης, η Λέσβος είναι πλούσια σε βλάστηση με τα δάση να καλύπτουν το 70% του νησιού και περιλαμβάνει μεγάλη ποικιλία βιοτόπων, όπως οι υγρότοποι της Καλλονής και της Γέρας.

To Απολιθωμένο δάσος της Λέσβου είναι το 3ο μεγαλύτερο στον κόσμο

Λεζάντα: Κορμοί από το απολιθωμένο δάσος της Λέσβου (φωτογραφία:wikipedia)

Το Απολιθωμένο δάσος της Λέσβου εκτείνεται σε μια έκταση 150 τετραγωνικών χιλιομέτρων αποτελώντας το δεύτερο μεγαλύτερο απολιθωμένο δάσος στον κόσμο μετά το Εθνικό Πάρκο Απολιθωμένου Δάσους στην Αριζόνα και το Απολιθωμένο δάσος στη Calistoga της Καλιφόρνια. Η ύπαρξή του οφείλεται στην έντονη ηφαιστειακή δραστηριότητα που γνώρισε στο παρελθόν. Το δάσος δημιουργήθηκε πριν 20 εκατομμύρια χρόνια από τη λάβα, τη στάχτη και όλα τα πυροκλαστικά υλικά. Όλα αυτά κάλυψαν τους κορμούς των δέντρων και έτσι ξεκίνησε η απολίθωση τους. Φυσικά και είναι ένα προστατευόμενο φυσικό μνημείο και ανήκει στο Παγκόσμιο Δίκτυο Γεωπάρκων της UNESCO.

 Από που πήρε το όνομά του το ούζο;

Λεζάντα: Έκθεμα από το Μουσείο Ούζου στο Πλωμάρι (φωτογραφία:wikipedia)

 Το ούζο είναι ένα ποτό που παράγεται στην Ελλάδα, με το 50% της παραγωγής να παράγεται αποκλειστικά στην Λέσβο. Το ούζο από τη Λέσβο είναι αρκετά διάσημο και το βρίσκει κανείς σχεδόν σε κάθε γωνιά της χώρας.Μάλιστα στο Πλωμάρι υπάρχει και Μουσείο Ούζου - Ο κόσμος του ούζου, το οποίο εξιστορεί την παράδοση της ουζοποιίας στην περιοχή.

 Από πού πήρε όμως το όνομά του; Σύμφωνα με την παράδοση του Τυρνάβου, όπου κι εκεί παρασκευάζουν ούζο εδώ και πολλά χρόνια, συνήθιζαν να το ονομάζουν "Μεταβρασμένο ρακί". Την ίδια περίοδο στον Τύρναβο γινόταν καλλιέργεια μεταξοσκώληκα και έστελναν τα κουκούλια στην Ευρώπη με την επιγραφή "uso Massalia", δηλαδή "προς χρήσιν Μασσαλίας". Αυτή η φράση κυκλοφορούσε στο εμπόριο ως χαρακτηρισμός εκλεκτής ποιότητας. Κάπως έτσι έμεινε το ούζο από το uso, ως ένα προϊόν εξαιρετικά ποιοτικό. Υπάρχει βέβαια και μία άλλη άποψη, ότι η λέξη ούζο προέρχεται από το τούρκικο uzum, που σημαίνει "τσαμπί σταφύλι" και "αφέψημα από σταφίδες".

 Η παραλία των Βατερών είναι μία από τις μεγαλύτερες στην Ελλάδα

Λεζάντα: Η παραλία των Βατερών της Λέσβου από ψηλά (φωτογραφία:wikipedia) 

Η παραλία στα Βατερά της Λέσβου έχει μήκος 7-8 χιλιόμετρα. Είναι η μεγαλύτερη παραλία σε μήκος στο νησί και μία από τις μεγαλύτερες στην Ελλάδα. Βρίσκεται στο νότιο μέρος του νησιού, κοιτώντας προς την Χίο και απέχει καμιά ώρα οδικώς από το κέντρο της Μυτιλήνης.

Στη Λέσβο βγαίνουν πολλά είδη μανιταριών

 Η ποικιλία των οικοσυστημάτων, η πλούσια βλάστηση και το ήπιο κλίμα ευνοούν την ανάπτυξη διαφόρων μορφών μυκητοχλωρίδας. Στο νησί καρποφορούν διάφορα είδη μανιταριών, όπως είναι τα μανιτάρια του γένους Lactarius, οι κοτσνίτες,οι τσαμίτες, οι πευκίτες αλλά και λευκά μανιτάρια. Επίσης, μετά τα πρωτοβρόχια εμφανίζονται - κυρίως στους κορμούς της καστανιάς και της βελανιδιάς - τα μανιτάρια Laetiporus Sulphureus (Λαιτιπόρος ο θειαφένιος), τα οποία είναι γνωστά ως το κοτόπουλο του δάσους και τα μανιτάρια Fistulina hepatica, που στη βόρεια Ελλάδα τα λένε βοϊδόγλωσσα. Άλλα είδη που συναντάμε στη Λέσβο είναι του γένους Amanita, Boletus, Macrolepiota, Amanita Caesarea.

 Η Λέσβος έχει 4 προστατευόμενες περιοχές

 Λεζάντα:Παράκτιοι υγρότοποι Κόλπου Καλλονής (φωτογραφία:wikipedia)

Η Λέσβος έχει 4 προστατευόμενες περιοχές στο δίκτυο Natura 2000. Στις προστατευόμενους οικοτόπους ανήκουν: η Δυτική Χερσόνησος - Απολιθωμένο Δάσος, ο Κόλπος Καλλονής, ο Κόλπος Γέρας, Έλος Ντίπι και Όρος Όλυμπος Ποταμός Ευερηέτουλας και η Θαλάσσια περιοχή Νήσων Τοκμάκια.