× Στο Νησί
SOCIAL MEDIA

Οι δυο μεριές της θάλασσας

Γράφει ο ΑΡΙΣΤΕΙΔΗΣ ΚΑΛΑΡΓΑΛΗΣ συγγραφέας, Δρ. Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας

Δημοσίευση 20/7/2025

Οι δυο μεριές της θάλασσας
' χρόνος ανάγνωσης

Αρχές καλοκαιριού του 1974, ο παππούς μου οργάνωνε εκδρομή, επίσκεψη – προσκύνημα στα πατρογονικά χώματα της Μικράς Ασίας. Είχε έρθει ο αδερφός του, ο Γιάννης, από την Αθήνα. Μαζί θα ήταν και κάποιοι συγχωριανοί τους, Μικρασιάτες από το χωριό Ατζανόζ κι εγώ ο συνονόματος εγγονός, Μικρασιάτης τρίτης γενιάς. Μου περιέγραφε τα μεγάλα κρικέλια της αυλόπορτας του πατρικού τους σπιτιού, τη συκιά της αυλής, το μικρό αμπέλι στην άκρη του χωριού. Φρεσκάρανε τις τούρκικες λέξεις που γνώριζαν. Γιατί έζησαν 22 και κάτι χρόνια καρσί, όπου κάποιοι απ' τους γείτονές τους ήταν Τούρκοι.Χαρά εγώ που θα πήγαινα ένα τόσο μεγάλο ταξίδι, σε άλλη χώρα, κι επιτέλους θα 'βλεπα το αγαπημένο χωριό του παππού.

Μέχρι που μπήκε εκείνος ο Ιούλης· παραμονές της Αγίας Μαγδαληνής, ετοιμαζόμασταν για το μεγάλο πανηγύρι του χωριού και της περιοχής. Πλέναμε τα τραπέζια, σκουπίζαμε τις καρέκλες, βγάλαμε τα πιατικά και τα ποτήρια από τις κούτες. Στις 20 του μήνα, εκεί, κατά το μεσημέρι, ακούστηκε το κακό μαντάτο. Μπήκαν οι Τούρκοι στην Κύπρο. Πάει το πανηγύρι, ματαιώθηκε το ταξίδι στην πατρίδα. Για τους παππούδες δεν έγινε ποτές, πέθαναν χωρίς να δουν της γης που τους γέννησε.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Μετά μετά από δεκαετίες επισκεφτήκαμε το μικρασιατικό πατρογονικό χωριό, μαζί με τα παιδιά μας, τέταρτης γενιάς Μικρασιάτες. Μείναμε έκθαμβοι, άφωνοι με την εικόνα που αντικρίσαμε. Τι ήταν τούτο! Ο μικρός κόλπος του Ατζανόζ έμοιαζε καταπληκτικά με τον κόλπο της Γέρας. Άραγες να ήταν
παρήγορο αυτό στους ξεσπιτωμένους πρόσφυγες του 1922, να έγινε αποκούμπι στη σκέψη τους, ότι κάθεμέρα θα αντικρίζουν μια ίδια θάλασσα;

Θα συνέχιζαν τη ζωή τους σε έναν τόπο που μοιάζει με τον δικό τους, αυτόν που άφησαν πίσω κι αλίμονο δεν γύρισαν ποτές.Τούτα σκέφτομαι καθώς αφήνω το βλέμμα μου να περιπλανηθεί πάνω στη θάλασσα, μακριά, ώς
πέρα στη μικρασιατική γης. Μέχρι το άνοιγμα του κόλπου του Αϊβαλιού. Μόλις τώρα άρχισε να ξεχωρίζει το άσπρο χρώμα του μικρού καραβιού που κάνει το καθημερινό δρομολόγιο ανάμεσα στις δυο γειτονικές πόλεις, το Αϊβαλι και τη Μυτιλήνη. Λίγο πιο πίσω ακολουθεί κι άλλο· κι ένα ταχύπλοο που προσπέρασε τα άλλα. Εδώ και δυο χρόνια τα δρομολόγια ανάμεσα στις δυο γειτονικές πόλεις αυξήθηκαν. Μέχρι κι οχτώ δρομολόγια τη μέρα γίνονται! Αν ξυπνήσει κάποιος κάτοικος και κατεβεί σε ένα από τα δυο λιμάνια, όλο και με κάποιο καραβάκι μπορεί να πεταχτεί απέναντι, στο άλλο λιμάνι για βόλτα και καφέ, να πιει ένα ούζο ή ρακί. Γιατί τι θέλουμε εμείς οι καθημερινοί κάτοικοι κι απ' τις δυο μεριές τηςθάλασσας; Την ηρεμία στη γειτονιά μας, την ειρήνη, όπως και σ' όλο τον κόσμο οι άνθρωποι της διπλανής πόρτας.

ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Τι γιορτάζουμε την Κυριακή των Βαΐων

Η υποδοχή του Χριστού με τα Βάγια και τα έθιμα της νηστείας
Τι γιορτάζουμε την Κυριακή των Βαΐων
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Ο Νίκος Σαραντάκος από τα χρονογραφήματα του παππού του ως την τεχνητή νοημοσύνη

Ο συγγραφέας και δημιουργός του ιστολογίου «Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία» μίλησε για τον πατέρα και τον παππού του, τα χρονογραφήματα στον «Δημοκράτη» και τις νέες προκλήσεις της εποχής
Ο Νίκος Σαραντάκος από τα χρονογραφήματα του παππού του ως την τεχνητή νοημοσύνη
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Τα... Fake News της Επανάστασης!

Πώς οι ψεύτικες ειδήσεις κυκλοφορούσαν ακόμη και από τους ίδιους τους οπλαρχηγούς του 1821. Στο επίκεντρο της φημολογίας, οι Ρώσοι, ο Υψηλάντης, η κατάληψης της πόλης και η «Αόρατος Αρχή»
Τα... Fake News της Επανάστασης!
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Ελεύθερο Πάσχα και 25η Μαρτίου στη Μικρά Ασία του 1920

Γράφει ο ΑΡΙΣΤΕΙΔΗΣ ΚΑΛΑΡΓΑΛΗΣ*
Ελεύθερο Πάσχα και 25η Μαρτίου στη Μικρά Ασία του 1920
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Οι ζωγραφιές – «φωτογραφίες» των ηρώων της επανάστασης του 1821

Ο άγνωστος Βαυαρός φιλέλληνας που ζωγράφισε και διέσωσε τις μορφές των ηρώων της επανάστασης στα πεδία των μαχών-Γράφει ο ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΛΥΚΟΥΡΙΝΟΣ
Οι ζωγραφιές – «φωτογραφίες» των ηρώων της επανάστασης του 1821
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Κώτσος Λούης, ένας γραφικός πατριώτης

Γράφουν η ΜΑΡΙΑ ΓΡΗΓΟΡΑ και ΦΑΝΗ ΜΑΡΩΝΙΤΟΥ*
Κώτσος Λούης, ένας γραφικός πατριώτης
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Εφυγε από τη ζωή ο Ολλανδός εθελοντής της Λέσβου που συγκίνησε το πανελλήνιο

Ο Pieter Wittenberg, που αθωώθηκε έπειτα από οκτώ χρόνια δικαστικής διαμάχης στη Λέσβο, πέθανε στα 78 του
Εφυγε από τη ζωή ο Ολλανδός εθελοντής της Λέσβου που συγκίνησε το πανελλήνιο
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Πολυετής έρευνα στις πιο ταραγμένες σελίδες της Λεσβιακής ιστορίας

1.180 νεκροί, 80 θανατικές καταδίκες, 900 τεκμήρια: το νέο βιβλίο του Γιώργου Γαλέτσα για τη Λέσβο του ’40
Πολυετής έρευνα στις πιο ταραγμένες σελίδες της Λεσβιακής ιστορίας
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Ο Σίμος που σκουπίζει τους δρόμους και αγγίζει τις καρδιές

Μια ήσυχη μορφή της καθημερινότητας που δίνει αξιοπρέπεια και νόημα στην εργασία- Μέσα από το πρόγραμμα 55-67 της ΔΥΠΑ συνεχίζει να δουλεύει με πίστη και αγάπη για τη Μυτιλήνη
Ο Σίμος που σκουπίζει τους δρόμους και αγγίζει τις καρδιές
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Μια φεμινίστρια στη Θερμή του 1930

Η Winifred Lamb, η αρχαιολογία και οι αγώνες για τα δικαιώματα των γυναικών
Μια φεμινίστρια στη Θερμή του 1930
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Οι έξι Λέσβιοι της Καισαριανής και η μνήμη της Αντίστασης

Ο συγγραφέας Γιώργος Γαλέτσας μιλά για τις συγκλονιστικές φωτογραφίες των μελλοθανάτων και την ιστορία των συμπατριωτών που εκτελέστηκαν μαζί με τους 200 στην Καισαριανή
Οι έξι Λέσβιοι της Καισαριανής και η μνήμη της Αντίστασης