Σχεδόν σε κάθε χώρα του κόσμου, υπάρχουν, πλέον, πλούσιοι και διάσημοι, που έχουν μολυνθεί από τον κορωνοϊό και σε κάθε τηλεοπτικό δελτίο ειδήσεων, τον τελευταίο μήνα, κοινός τόπος είναι το ίδιο κλισέ:  ο COVID-19 δεν κάνει διακρίσεις.

Αυτό, όμως, που δεν λέγεται στον ίδιο τόνο και θεωρείται άτοπο να αναφερθεί έστω για μερικά δευτερόλεπτα από τηλεοράσεως, είναι πως τα περισσότερα μέτρα προστασίας που έχουν ληφθεί στο όνομα του κοινού καλού και κατά της εξάπλωσης της πανδημίας, όπως ο εγκλεισμός, οι καραντίνες και οι απολύσεις βλάπτουν σοβαρά την κοινωνία, διευρύνοντας τις ανισότητες, αυξάνοντας τις ρατσιστικές επιθέσεις, τα περιστατικά έμφυλης και ενδοοικογενειακής βίας. 

Στην Κίνα τριπλασιάστηκαν οι επιθέσεις κατά των γυναικών με το ξέσπασμα της επιδημίας, τον περασμένο Φεβρουάριο και την επιβολή εγκλεισμού και καραντίνας για να μην εξαπλωθεί ο ιός, σε σχέση με τον ίδιο μήνα του 2019. Και τα στοιχεία αφορούν κυρίως περιστατικά ενδοοικογενειακής βίας που έφτασαν μέχρι την καταγγελία ή την επέμβαση της αστυνομίας.

Από το πρώτο κρούσμα του κορωνοϊού στο Λίβανο, μέχρι σήμερα η αύξηση της βίας κατά των γυναικών έφτασε το 60%.

Στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, που έχουν την θλιβερή πρωτιά θανάτου και τη Γαλλία οι περισσότερες κλήσεις για βοήθεια, αφορούν περιστατικά ενδοοικογενειακής βίας, ενώ οι κυβερνήσεις και των δύο αυτών χωρών, δέχονται σφοδρές επικρίσεις για την πολιτική που ακολούθησαν απέναντι στην ιατρική πρόληψη, το δικαίωμα όλων στην υγεία και τη νοσηλεία, την προστασία των εργαζομένων και των ευπαθών ομάδων του πληθυσμού τους.

Πριν από τρεις ημέρες ο Εμανουέλ Μακρόν άκουσε τα εξ αμάξης, από το υγειονομικό προσωπικό, στη διάρκεια επίσκεψης σε νοσοκομείο για το θεαθήναι. Το νοσηλευτικό προσωπικό της Γαλλίας δεν ξεχνά τους πανηγυρισμούς του Μακρόν, επειδή κατάφερε να μην αυξηθούν οι μισθοί του, παρά τις πολύμηνες απεργιακές τους κινητοποιήσεις, όπως και το γεγονός ότι η χώρα τους το 2000, διέθετε το καλύτερο σύστημα υγείας, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμός Υγείας, μεταξύ 191 χωρών και το 2017 είχε κατρακυλήσει στην 15η θέση.

Από τον Μάρτιο του 2019 μέχρι τον περασμένο Νοέμβριο έγινε μια πρωτόγνωρη κινητοποίηση όλων των νοσηλευτών της χώρας, στο τμήμα των επειγόντων ενώ γίνονταν συνεχείς διαμαρτυρίες και διαδηλώσεις στο Παρίσι και άλλες 12 πόλεις για τη δημόσια υγεία με τον Γάλλο πρόεδρο να εμφανίζεται απασχολημένος με άλλους «πολέμους» από την οικονομία μέχρι τα πυρηνικά, λίγους μήνες πριν ξεσπάσει η πανδημία του Covid-19.

Ο Μακρόν μίλησε αμέσως μετά για «πόλεμο» που κήρυξε ο άγνωστος και αόρατος ιός στην Ευρώπη και ανέλαβε προσωπικά το ρόλο του στρατηγού.

Για πόλεμο μίλησε και ο Τραμπ -κάπου ανάμεσα σε εμπορικό και οικονομικό τον κατέτασσε- χωρίς να αναλάβει καμία υπεύθυνη θέση, πέραν της επιμελητείας για λογαριασμό του 1%, του γνωστού κλαμπ των δισεκατομμυριούχων και των συμφερόντων τους.

Ο Αμερικανός πρόεδρος μάλιστα μετά τις ρατσιστικές του επιθέσεις προς την Κίνα, την κατάσχεση υγειονομικού υλικού που προοριζόταν για άλλες χώρες, κάλεσε τους κυβερνήτες όλων των Πολιτειών της χώρας του να αντιμετωπίσουν, τοπικά, με δικά τους μέσα και πόρους, τη μάχη με την πανδημία ενώ ακύρωσε ζωτικές παραγγελίες από περιοχές, όπου την πλειοψηφία είχαν οι Δημοκρατικοί- με χαρακτηριστική την περίπτωση του Κολοράντο- και τραγικές τις συνέπειες της κακοδιοίκησης, στη Νέα Υόρκη. 

Μεγάλη νίκη, πάντως, θεωρεί πως κατήγαγε με τις συμφωνίες που έκλεισε για μείωση της παραγωγής πετρελαίου, ώστε να συγκρατηθούν οι τιμές, ενόψει της Μεγάλης Ύφεσης, που αναμένεται εξαιτίας της πανδημίας και των μέτρων προστασίας από αυτήν.

Ανάλογο «Βατερλό» βλέπει να έρχεται και ο Μακρόν, καθώς στον πόλεμο που κήρυξε υποτίμησε την χρήση μασκών και τη σημασία των ελέγχων για Covid-19 επειδή γνώριζε ότι η Γαλλία δεν είχε, πια, δυνατότητες, ούτε για υλικό, ούτε και για μαζικά τεστ, στον πληθυσμό της.

Ο Γάλλος «στρατηγός» προχώρησε δε, στη διεξαγωγή ενός πρώτου γύρου τοπικών εκλογών, στα μέσα Μαρτίου, για να αναγκαστεί εκ των πραγμάτων, να ακυρώσει μετά τον δεύτερο γύρο, καθώς τα μέτρα κοινωνικής αποστασιοποίησης έγιναν αυστηρότερα.

Ωστόσο, παρά τις 9.000 θανάτους που σχετίζονται με το κορονωϊό σε νοσοκομεία και σχεδόν άλλες 5.000 σε γηροκομεία, η Γαλλία πέτυχε να επιβραδύνει τον ρυθμό της αύξησης των ανθρώπινων απωλειών και γενικά να διατηρεί τις εισαγωγές ασθενών σε ΜΕΘ, στα επίπεδα που μπορούν να διαχειριστούν τα νοσοκομεία της.

Αυτό δε συμβαίνει στις ΗΠΑ, όπου ο Τραμπ στα τέσσερα χρόνια της προεδρίας του, εργάστηκε πυρετωδώς ώστε να καταστρέψει ένα στοιχειώδες ομοσπονδιακό σύστημα δημόσιας υγείας και πρόνοιας, που επιχείρησε, κάτω από αντίξοες συνθήκες, να δημιουργήσει ο προκάτοχός του, Μπαράκ Ομπάμα με το λεγόμενο Obamacare. 

Κι αν οι ηγέτες της Γαλλίας και των ΗΠΑ μιλούν ανοιχτά για πόλεμο, ο Γερμανός πρόεδρος,  Φρανκ-Βάλτερ Σταϊνμάγιερ διαφωνεί, έστω και με καθυστέρηση, δημόσια και κατηγορηματικά.

«Όχι, αυτή η πανδημία δεν είναι πόλεμος. Οι χώρες δεν είναι αντιμέτωπες με άλλες χώρες, οι στρατιώτες με άλλους στρατιώτες. Είναι μια δοκιμασία για την ανθρωπιά μας» είπε σε ένα από τα σπάνια τηλεοπτικά διαγγέλματά του.  Αυτή η κρίση «βγάζει το καλύτερο και το χειρότερο στους ανθρώπους. Ας δείξουμε στους άλλους ό,τι καλύτερο έχουμε» προέτρεψε τον γερμανικό λαό.

«Και σας παρακαλώ, ας το δείξουμε και στην Ευρώπη» πρόσθεσε, επειδή η Γερμανία δεν θα μπορέσει «να βγει από την κρίση ισχυρή και υγιής» αν και οι γείτονές της «δεν γίνουν και εκείνοι επίσης ισχυροί και υγιείς.
Εμείς, οι Γερμανοί, δεν καλούμαστε μόνο να δείξουμε αλληλεγγύη στην Ευρώπη, είμαστε υποχρεωμένοι να το κάνουμε» τόνισε, καθώς φέτος η Ευρώπη γιορτάζει τη συμπλήρωση 75 ετών, από τη λήξη του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου και την τυραννία του ναζιστικού καθεστώτος.

«Ας φροντίσουμε, στο πλαίσιο μιας παγκόσμιας συμμαχίας, ώστε οι φτωχότερες χώρες, που είναι πιο ευπρόσβλητες, να έχουν επίσης πρόσβαση» σε αυτό το μελλοντικό εμβόλιο, δήλωσε, επίσης, ο πρόεδρος της Γερμανίας, ο οποίος δεν παρέλειψε να ευχαριστήσει τους «αόρατους στυλοβάτες» της γερμανικής κοινωνίας, επαινώντας τους υπαλλήλους των σουπερμάρκετ, τους οδηγούς λεωφορείων και φορτηγών, τους αρτοποιούς, τους αγρότες, τους οδοκαθαριστές. «Ο κίνδυνος δεν έχει ακόμη εκλείψει. Όμως, μπορούμε ήδη να πούμε σήμερα ότι ο καθένας από εσάς έχει αλλάξει ριζικά ζωή, ο καθένας από εσάς έσωσε ζωές και σώζει ακόμη περισσότερες, καθημερινά» είπε.

Ωστόσο, η Γερμανία παρά το σημερινό διάγγελμα του προέδρου της, αρνήθηκε να συνασπιστεί με τα άλλα εννέα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης- ανάμεσά τους η χώρα μας, αλλά και η Γαλλία, η Ιταλία και η Ισπανία- για την έκδοση κοινών ομολόγων.

Στην επιστολή των εννέα ηγετών, υπήρχε και η υπογραφή του Εμανουέλ Μακρόν κι αυτό αξίζει να σημειωθεί, ως υπόμνηση για την επόμενη μέρα της «ειρήνης» στην Ευρώπη, τόσο για αυτούς που μιλούν για πόλεμο όσο και για αυτούς όπως ο Σταϊνμάγερ που μιλούν για την ανάγκη συγκρότησης μιας παγκόσμιας συμμαχίας για να αντιμετωπιστεί η υγειονομική κρίση και να διασφαλιστεί η κοινωνική ειρήνη, μέσω του ανθρωπισμού και της αλληλεγγύης.

Ο ΟΗΕ απευθύνει συνεχώς εκκλήσεις για τους πρόσφυγες, τους μετανάστες και τις γυναίκες, σε καθεστώς καραντίνας ή σε εμπόλεμες ζώνες, χωρίς να εισακούεται. Ο γενικός γραμματέας του ζήτησε άμεση κατάπαυση του πυρός σε όλα τα μέτωπα για όσο διαρκεί η πανδημία, άρση των οικονομικών αποκλεισμών και έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου για την βία κατά των γυναικών, όμως, οι G20 ενδιαφέρονταν πρωτίστως για το πετρέλαιο. Ακόμα και η έκκληση του δισεκατομμυριούχου Μπιλ Γκέιτς -κράτος από μόνος του- για κοινή χρηματοδότηση των 20 πλουσιότερων κρατών του κόσμου ώστε να βρεθεί γρηγορότερα το εμβόλιο κατά του κορωνοϊού, εισακούστηκε σήμερα.

Εντούτοις, η αλήθεια είναι ότι ένοπλες ομάδες στην Κολομβία, την Υεμένη, τη Συρία, τις Φιλιππίνες και το Καμερούν έχουν ήδη λάβει μέτρα για κατάπαυση του πυρός, ανταποκρινόμενες στο κάλεσμα Γκουτέρες, αλλά και τις αντίξοες, εκ των πραγμάτων, συνθήκες.  Έστω αυτές μπορεί να γίνουν η απαρχή μιας σημαντικής προσπάθειας για την καταπολέμηση της εξάπλωσης του άγνωστου ιού, σε πολύ επικίνδυνες περιοχές, όπου έχουν εκτοπισθεί εκατομμύρια ανθρώπων και τα περισσότερα νοσοκομεία έχουν γίνει ερείπια.

Καθώς ο κόσμος αναδεικνύει όλο και περισσότερο το ρόλο των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, ως μέσα πίεσης, τα μέτρα στο όνομα του κοινού καλού ή της κοινωνίας δεν μπορούν να στρέφονται εναντίον τους.

Δεν μπορούν να αποφυλακίζονται βιαστές στην Τουρκία και να μένουν στις φυλακές της χώρας πολιτικοί κρατούμενοι με πρόσχημα την πανδημία κι έχοντας ως μόνο μέσο διαμαρτυρίας την απεργία πείνας, με τραγικά αποτελέσματα.

Δεν μπορεί τα μέτρα προστασίας από την πανδημία να εντείνουν την κοινωνική ανισότητα, να οδηγούν στην ανεργία εκατομμύρια ανθρώπων και να αυξάνουν την έμφυλη και ενδοοικογενειακή βία, η οποία πρέπει να αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της συζήτησης για την αντιμετώπιση του COVID-19 και όχι μόνο ένα ξέχωρο μήνυμα ακτιβιστών.

Κάθε κυβέρνηση είναι υποχρεωμένη να προλαμβάνει τη βία λόγω φύλου, καταγωγής ή θρησκεύματος, μεταξύ άλλων, κατά τη διάρκεια μιας πανδημίας.