Σε τροχιά αντιπαράθεσης  με την κυβέρνηση βρίσκονται οι Δήμοι της Λέσβου και της Λήμνου για τη δημιουργία του νέου Φορέα Διαχείρισης Στερεών Αποβλήτων Βορείου Αιγαίου, μετά τη νομοθετημένη συγχώνευση της ΔΕΔΑΠΑΛ με τη ΔΙΑΝΟΧ.

Ο νόμος 5151/24 προβλέπει τη συνένωση των δύο εταιρειών – της ΔΕΔΑΠΑΛ που καλύπτει σήμερα τους Δήμους Μυτιλήνης, Δυτικής Λέσβου, Λήμνου και Αγίου Ευστρατίου, και της ΔΙΑΝΟΧ που διαχειρίζεται τα απορρίμματα στη Χίο και τη Σάμο – σε έναν ενιαίο φορέα με την επωνυμία ΦΟΔΣΑ Βορείου Αιγαίου.

Προσφυγές στο ΣτΕ

Οι Δήμοι Μυτιλήνης και Δυτικής Λέσβου έχουν ήδη λάβει αποφάσεις από τα συλλογικά τους όργανα να προσφύγουν στο Συμβούλιο της Επικρατείας, ζητώντας την ακύρωση του νόμου. Σύντομα αναμένεται να ακολουθήσουν και οι Δήμοι Λήμνου και Αγίου Ευστρατίου, ώστε να υπάρξει κοινό μέτωπο από όλους τους μετόχους της ΔΕΔΑΠΑΛ.

Το βασικό επιχείρημα της πλευράς Λέσβου είναι ότι η κατανομή του μετοχικού κεφαλαίου που προβλέπει ο νόμος, αδικεί κατάφωρα τους Δήμους που συμμετέχουν στη ΔΕΔΑΠΑΛ. Συγκεκριμένα, το σημερινό κεφάλαιο της ΔΕΔΑΠΑΛ ανέρχεται περίπου στις 720.000 ευρώ, ενώ εκείνο της ΔΙΑΝΟΧ σε 108.000 ευρώ. Με την ένωση και την ανακατανομή βάσει πληθυσμιακών κριτηρίων, η πλευρά της Χίου και της Σάμου κερδίζει επιπλέον περίπου 300.000 ευρώ σε μετοχικό κεφάλαιο – ποσό που, όπως τονίζουν στελέχη της ΔΕΔΑΠΑΛ, έχει συγκεντρωθεί από τα ανταποδοτικά τέλη των πολιτών της Λέσβου και της Λήμνου.

Διαμαρτυρίες και αδιέξοδο

Το προηγούμενο διάστημα, οι Δήμοι της Λέσβου είχαν αποστείλει κοινή επιστολή διαμαρτυρίας στην Αποκεντρωμένη Διοίκηση Αιγαίου, υποστηρίζοντας ότι πρόκειται για αδικία εις βάρος των κατοίκων που πλήρωσαν τα τέλη και ότι δεν μπορεί να γίνει μεταφορά πόρων σε Δήμους που δεν έχουν συμβάλει αναλογικά. Η επιστολή διαβιβάστηκε στο Υπουργείο Περιβάλλοντος, όμως η απάντηση που έλαβαν ήταν κατηγορηματική ότι  ο νόμος δεν αλλάζει και πρέπει να εφαρμοστεί όπως έχει ψηφιστεί.

Αξίζει να σημειωθεί ότι και η ίδια η ΔΙΑΝΟΧ έχει ήδη προσφύγει στο ΣτΕ, αλλά για διαφορετικούς λόγους, καθώς και εκείνη δηλώνει αντίθετη στη συνένωση. Ωστόσο, όπως τονίζουν νομικοί κύκλοι, καμία από τις προσφυγές δεν έχει ανασταλτικό χαρακτήρα. Έτσι, τυπικά, από την 1η Ιουλίου ο νέος ΦΟΔΣΑ θεωρείται ότι υφίσταται και λειτουργεί, παρότι στην πράξη οι δύο εταιρείες εξακολουθούν να λειτουργούν ξεχωριστά.

Ανοιχτά μέτωπα και ασάφειες

Η ΔΕΔΑΠΑΛ, από την πλευρά της, ζητά διευκρινίσεις για τα οικονομικά στοιχεία της ΔΙΑΝΟΧ, καθώς τα έγγραφα που της έχουν παραδοθεί δεν αποσαφηνίζουν πλήρως τις οικονομικές  υποχρεώσεις της εταιρείας. Για τον λόγο αυτό έχουν ζητήσει περισσότερα στοιχεία προκειμένου να υπάρχει ξεκάθαρη εικόνα για το τι αναλαμβάνει ο νέος φορέας.

Παράλληλα, το επόμενο διάστημα θα πρέπει να γίνουν εκλογές για την ανάδειξη του νέου Διοικητικού Συμβουλίου. Με βάση τη νέα μετοχική σύνθεση, οι Δήμοι της ΔΕΔΑΠΑΛ διατηρούν το 51,5% και οι Δήμοι της ΔΙΑΝΟΧ το 48,3%. Αυτό θεωρητικά δίνει τη δυνατότητα στη Λέσβο να ορίσει τον πρόεδρο, ωστόσο στην τοπική αυτοδιοίκηση οι συσχετισμοί είναι ρευστοί και το αποτέλεσμα μόνο δεδομένο δεν μπορεί να θεωρηθεί.

Ένα «θολό» τοπίο

Η υπόθεση της συγχώνευσης έχει δημιουργήσει ένα ιδιαίτερα ρευστό σκηνικό. Οι  δύο εταιρείες, για διαφορετικούς λόγους, δεν επιθυμούν τη συνένωση. Οι Δήμοι της Λέσβου και της Λήμνου καταγγέλλουν «αρπαγή» κεφαλαίων που προήλθαν από τους δημότες τους, ενώ η ΔΙΑΝΟΧ αντιδρά γιατί χάνει τον αυτόνομο ρόλο της. Παράλληλα, η κυβέρνηση επιμένει στην εφαρμογή του νόμου, θεωρώντας ότι η δημιουργία ενός ενιαίου φορέα θα βάλει τέλος σε κατακερματισμούς και θα προσφέρει καλύτερο συντονισμό στη διαχείριση των απορριμμάτων στο Βόρειο Αιγαίο.

Αυτη τη στιγμή  η διαχείριση παραμένει σε μια ιδιότυπη «παράλληλη πραγματικότητα», δηλαδή  στα χαρτιά υπάρχει ένας νέος ΦΟΔΣΑ Βορείου Αιγαίου, στην πράξη όμως δύο εταιρείες συνεχίζουν να λειτουργούν ξεχωριστά, με διαφορετικά συμφέροντα, προτεραιότητες και ανοιχτά μέτωπα.