× Στο Νησί
SOCIAL MEDIA

Της Λαμπρής οι …τρακατρούκες!

Γράφει ο ΜΙΧΑΛΗΣ ΚΑΠΙΩΤΑΣ

Δημοσίευση 1/5/2021

Της Λαμπρής οι …τρακατρούκες!
' χρόνος ανάγνωσης

Όχι δα! Θα σας άφηνα έτσι; Μπορεί ο τίτλος να είναι λίγο παραπλανητικός, μα αποδίδει σε μεγάλο βαθμό την κατάσταση που επικρατούσε, τις μέρες εκείνες, την εποχή που προσπαθούσαμε να μεγαλώσουμε και να κάνουμε πράγματα που θα μας βάζανε στην άλλη κατηγορία, αυτή των παλικαριών. Έτσι το θαρρούσαμε κι έτσι το φανταζόμασταν.

Μέρες λοιπόν πού ναι, τί άλλο θα μπορούσα να σας πω εκτός από το βροντερό αυτό έθιμο των βεγγαλικών και των βαρελότων. Ε ρε τί τραβούσε η αυλή του Ταξιάρχη κάθε Μεγάλο Σάββατο, κάθε Ανάσταση! Και μαζί μ αυτήν και τα αυτιά μας! Και μη νομίζετε πως δεν το ξέρω, ότι παντού σ΄ όλη τη Λέσβο, σ όλη την Ελλάδα αυτό το έθιμο παραμένει χρόνια και χρόνια, πως έγιναν και γίνονται ατυχήματα που έχουν στοιχίσει ακόμα και ζωές. Όμως το έθιμο είναι έθιμο και ότι και να κάνανε για να το καταργήσουνε, δε μπορέσανε να το σβήσουνε από το άγραφο βιβλίο της ζωής.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Πάμε λοιπόν να δούμε τί κάναμε κι εμείς τότε που μικρομέγαλοι συμμετείχαμε στη μεγάλη αυτή γιορτή του Πάθους και της Ανάστασης.
Από την άλλη μέρα του Βαγιού ή και πιο πριν ακόμα ετοιμαζόμασταν για το μεγάλο πανηγύρι της νύχτας αυτής, κάνοντας τις απαραίτητες προμήθειες σε …πυρομαχικά!


Κι αυτό που ήταν το κυριότερο υλικό ήταν το … μπαρούτι! Μαύρο, κατάμαυρο μπαρούτι, από αυτό που πουλάγανε κάποια μαγαζιά σε κυνηγούς, που ήταν πολλοί την εποχή εκείνη, αφού πολλά ήταν και τα κυνήγια που υπήρχαν στη Λεσβιακή ύπαιθρο, τόσο από πουλιά, όσο και από άγριους λαγούς. Υπήρχαν λοιπόν ένα - δυο μαγαζιά που διαθέτανε μπαρούτι, αλλά έφτιαχναν και «χαρτούσες», τα φυσίγγια που ρίχνουν οι κυνηγοί με τα όπλα τους στα αθώα πλάσματα της φύσης…

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Μια μικρή ζυγαριά ακριβείας ζύγιζε την ακριβή ποσότητα από μπαρούτι, που αντιστοιχούσε στις κανα δυο δραχμές που είχαμε στην τσέπη. Κι ύστερα με προσοχή γιατί μπορούσε με μεγάλη ευκολία να ανάψει, πηγαίναμε στο σπίτι, όπου είχαμε τα υπόλοιπα σύνεργα. Τί σύνεργα δηλαδή; Χαρτί σκληρό χρειαζότανε και σπάγκος. Η καλύτερή μας άμα βρίσκαμε κανένα χάρτινο τσουβάλι από τσιμέντο. Και φυσικά σπάγκος από το ταπητουργείο. Για πολλές χρήσεις, αλλά κυρίως για το φυτίλι. Και μ αυτά τα δυο υλικά, φτιάχναμε τα τρίγωνα και τα πολύκροτα.


Απλές κατασκευές, χωρίς πολλές απαιτήσεις κι ένα μικρό μπαμ το πρώτο ανάλογα βέβαια και με το μπαρούτι που είχε μέσα και πολλές μικρές εκρήξεις το δεύτερο, μα με διαφορετικό τρόπο κατασκευής, τον οποίο δεν σας αποκαλύπτω, μη με κατηγορήσουν και για … παρακίνηση σε όργανα τρομοκρατίας!


Το πιο φασαριόζικο όμως ήταν το βαρελότο, που όπως το αποκαλύπτει και το όνομα ήταν ένα …βαρελάκι με μπόλικο μπαρούτι και πολλά χαρτιά τυλιγμένα και δεμένα σφιχτά. Αυτό μάλιστα! Έκανε μπόλικη φασαρία!

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Μα κι ένα άλλο δυνατό εργαλείο ήταν τα …κλειδιά. Και δεν ήταν άλλο, από ένα μεγάλο κλειδί από τις παλιές πόρτες με τις κλειδαριές αυτές τις μεγάλες, τις «ατζγκάνικες», που είχαν τρύπα και μέσα σ αυτήν έμπαινε το μπαρούτι και ένα καψούλι από τα πιστολάκια τα παιδικά. Με ένα σίδερο που έμπαινε μέσα στο κλειδί, χτυπούσαμε με δύναμη σε μια μεγάλη πέτρα και μπουμ! Τιναζότανε το κλειδί και όλες οι γωνιές των σπιτιών ήταν μαυρισμένες αυτή την εποχή από τα μπαρούτια, όπως ήταν στιμένες και το φθινόπωρο από τα κυδώνια!

Η βδομάδα η Μεγάλη ολόκληρη, βροντολογούσε από τα αυτοσχέδια τα βεγγαλικά μας. Δεν γλύτωνε ούτε η πιο πένθιμη μέρα στην ιστορία της χριστιανοσύνης, η Μεγάλη Παρασκευή κι ο Επιτάφιος που έφερνε πορπατάμενος γύρα όλο το χωριό από την απάνω την παλιά την εκκλησιά που ξεκίναγε μέχρι τη μεγάλη την εκκλησιά του Μαύρου του Αρχάγγελου του Μιχαήλ που εκεί έφτανε κι απίθωνε το λογχισμένο κορμί του Ιησού μέχρι να τον μοιρολογήσουν ύστερα απ τα μεσάνυχτα οι καλλίφωνοι ψαλτάδες.

Κι ερχόταν η νύχτα η μεγάλη πού όλοι προσμένανε, με τις τσέπες γεμάτες πυρομαχικά για την ώρα που ο παπάς θα θύμιαζε τρεις φορές μετά το τέλος του Ευαγγελίου και θα λεγε το «Χριστός Ανέστη εκ νεκρών»! Η νύχτα γινόταν μέρα, χιλιάδες κομμάτια μέσα στην πλακόστρωτη αυλή και τ αυτιά γεμάτα βουητό. Πού να τολμήσει ο παπάς να κατεβεί από το Ανεστήριο! Δεύτερη δόση και μπαμ και μπουμ! Μα είχε η νύχτα και τα ευτράπελά της αν κανένας απρόσεχτος έκαιγε τα φρύδια του και τα μαλλιά του!

Καμιά φορά κι ο χωροφύλακας μας παραφύλαγε πίσω από καμιά γωνιά, να ρίξουμε, να μας πιάσει κι΄ ύστερα να μας αφήσει πάλι… Ποιος τολμάει με το έθιμο να τα βάλει;

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Κι όταν ξημέρωνε η άλλη μέρα, η μέρα της Λαμπρής, κι όλο το χωριό ευώδιαζε από το «καπιρό τ΄αρνί», ξανά το έθιμο συνέχιζε. Στον Ταξιάρχη πάλι, το απόγευμα στη δευτερανάσταση, μέσα στην εκκλησιά ν ακούγεται το Ευαγγέλιο σ΄ όλες τις γλώσσες κι απ΄ έξω τ αυτοσχέδια βαρελότα σ όλους τους τόνους της βροντής να συμμετέχουν στο νόημα της μεγάλης γιορτής!

Και μια που η μέρα το καλεί, Καλή Ανάσταση νάχουμε αδέρφια, όπου της Γης! Και κατά πως έλεγε ο πατέρας «Γειά τςς Αγάπ»!

ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

«Win ‑ Win» μεν, αλλά για ποιον;

Γράφει ο ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΛΑΔΙΤΗΣ, Αντιπρόεδρος της Επιτροπής Ειρήνης Λέσβου
«Win ‑ Win» μεν, αλλά για ποιον;
ΟΙ ΑΠΕΝΑΝΤΙ

16 νεκροί στην Αττάλεια από ανατροπή λεωφορείου

Σύμφωνα με τον κυβερνήτη, στο σημείο επικρατούσαν δυσμενείς καιρικές συνθήκες με βροχή και πυκνή ομίχλη
16 νεκροί στην Αττάλεια από ανατροπή λεωφορείου
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

«Τυμβωρύχοι»

Γράφει ο ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΛΑΔΙΤΗΣ*
«Τυμβωρύχοι»
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Η γιορτή των Τριών Ιεραρχών ανάμεσα στη Σκύλλα και τη Χάρυβδη

Γράφει ο ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ Ι. ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ
Η γιορτή των Τριών Ιεραρχών ανάμεσα στη Σκύλλα και τη Χάρυβδη
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Υπό το πέπλο της εθνικής κατήφειας…

Γράφει η ΜΑΡΙΝΑ ΠΟΛΛΑΤΟΥ
Υπό το πέπλο της εθνικής κατήφειας…
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Η ζωή και το έργο του πρωτοπόρου μηχανικού που σφράγισε την ανάπτυξη της Μυτιλήνης

Ο δρόμος της Αγριλιάς Κρατήγου που τιμά τον Συμεών Αργυρόπουλο
Η ζωή και το έργο του πρωτοπόρου μηχανικού που σφράγισε την ανάπτυξη της Μυτιλήνης
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Από τα Ίμια στους «Δημοσιογράφους στο Αιγαίο και στη Θράκη για την Ειρήνη»

Με αφορμή τα 30 χρόνια από την κρίση των Ιμίων, μια αναφορά στην Επιτροπή Ελλήνων και Τούρκων δημοσιογράφων για το διάλογο ανάμεσα στους πολίτες της Ελλάδας και της Τουρκίας και την υπεράσπιση της ειρήνης -Γράφει ο ΣΤΡΑΤΗΣ ΜΠΑΛΑΣΚΑΣ*
Από τα Ίμια στους «Δημοσιογράφους στο Αιγαίο και στη Θράκη για την Ειρήνη»
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Για να μην ξεχνιόμαστε...

Γράφει ο ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΛΑΔΙΤΗΣ, Αντιπρόεδρος της Επιτροπής Ειρήνης Λέσβου
Για να μην ξεχνιόμαστε...
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Το βιβλίο Τσίπρα και οι αριθμοί ενός αρρω‑στημένου δημόσιου διαλόγου

Γράφει ο ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ, δημοσιογράφος
Το βιβλίο Τσίπρα και οι αριθμοί ενός αρρω‑στημένου δημόσιου διαλόγου
ΟΙ ΑΠΕΝΑΝΤΙ

Ο Σύλλογος Ιμβρίων τίμησε τον Νίκο Σηφουνάκη

Αναγνώριση της πολυετούς στήριξής του στην Ίμβρο και την Τένεδο
Ο Σύλλογος Ιμβρίων τίμησε τον Νίκο Σηφουνάκη
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Νίκος Τσιριγώτης: Φύρδην μίγδην (2025) *

Γράφει ο Δημήτρης Κωστούλας φιλόλογος, μουσικός ερευνητής
Νίκος Τσιριγώτης: Φύρδην μίγδην (2025) *
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Χειμερινή διαδρομή στις πλαγιές του Λεπετύμνου

Γράφει ο ΜΑΝΩΛΗΣ ΑΝΤΩΝΑΚΗΣ
Χειμερινή διαδρομή στις πλαγιές του Λεπετύμνου