Στη μίσθωση αγροτικού κτήματος, το μίσθωμα μπορεί να συμφωνηθεί σε ποσοστό των καρπών, που προσδιορίζεται από την επιτόπια συνήθεια. Αυτός ο τύπος της αγρομίσθωσης, λέγεται «επίμορτος αγροληψία» κατά τον Αστικό μας Κώδικα. Σ’ εμάς εδώ στη Λέσβο, είναι πολύ γνωστός και συνηθισμένος τρόπος μίσθωσης των ελαιοκτημάτων, για πολλές δεκαετίες.

Είναι τα πασίγνωστα «κεσίμια» με τα οποία οι γαιοκτήμονες νοίκιαζαν (και νοικιάζουν) τα λιοχώραφά τους στους «κεσιμτζήδες» - εργάτες γης, με ποσοστό περίπου 50% πάνω στο λάδι που θα αποδώσει το κτήμα. Με αυτό το έσοδο, μεγαλώσανε γενιές και γενιές κεσιμτζήδων στο τόπο μας. Φτιαχτήκαν προίκες για τις κόρες, σπουδάσανε παιδιά., στήθηκαν νοικοκυριά. Τότε, βέβαια, που το λάδι είχε τιμή.

Γιατί τώρα, με την κατρακύλα που πήρε η τιμή του, άστα να πάνε… Είτε ιδιοκτήτης του λιοχώραφου είσαι, είτε κισιμτζής, δεν πρόκειται, όχι να …καζαντίσεις, αλλά καλά – καλά, μπορεί να μη βγάλεις ούτε τα έξοδά σου, αν δε «λαδίσει» το κτήμα. Τότε, από «επίμορτη αγροληψία», μετατρέπεται σε …επιμνημόσυνη!

Πώς μου ‘ρθε τώρα καλοκαιριάτικα, που, τουλάχιστον, δεν έχουν «δείξει» ακόμα οι ελιές αν έχουν μαξούλι, να ασχοληθώ με τα «κεσίμια»…. Ο Βασίλης φταίει, μια συμπαθέστατη φυσιογνωμία των Δικαστηρίων της πόλης μας, που τον συνάντησα σε ένα γάμο. «Ανέβα ρε Απόστολε στα Δικαστήρια καμιά μέρα, να πιούμε ένα καφέ και να πούμε καμιά ιστορία να γελάσουμε! Μας ξέχασες πια. Άντε, θα φωνάξω και τον Στρατή να κατέβει, λαχταρεί κι αυτός το κουβεντολόϊ…».

«Θα ανέβω, ρε Βασίλη» του λέω «κι εγώ λαχτάρισα έναν καφέ, εκεί, κάτω απ’ την κληματαριά της αυλής του Εφετείου, στο Υπουργείο Αιγαίου, ή στην αυλή των Δικαστηρίων… Θα μας σερβίρει και ο Νίκος, να τον πειράξουμε λίγο». Έμεινε και με κοίταγε ο Βασίλης, γιατί του ήρθαν και αυτουνού οι όμορφες αναμνήσεις και από τα δυό κυλικεία των εμβληματικών κτιρίων της πόλης μας. Του Δικαστικού Μεγάρου και του (πρώην…) Υπουργείου Αιγαίου.

Αλλά κούνησε το κεφάλι του και μου λέει : « Φαίνεται πως δεν τα ξέρει τα πράματας. Έχεις πολύ καιρό ν’ ανέβεις Αποστόλη, πάνε αυτά που ήξερες..». Η αλήθεια είναι πως γούρλωσα λίγο τα μάτια μου, που πιάστηκα ντιπ για ντιπ ανενημέρωτος. Για δυο χώρους, που επί σαράντα χρόνια, ήμουν μόνιμος «θαμώνας». Είτε ως δικηγόρος είτε ως αυτοδιοικητικός

. Για να μη τα πολυλογούμε, μου εξήγησε, ότι από τότε (προ διετίας περίπου) που έφυγε ο τελευταίος «κυλικειάρχης», ο Νικόλας, δεν ξανάνοιξε ποτέ κανένα κυλικείο. Ούτε στα Δικαστήρια ούτε στο Υπουργείο Αιγαίου. Και ο λόγος είναι, όχι γιατί δεν υπήρχε κάποιος ενδιαφερόμενος. Ίσα – ίσα, αρκετοί έδειξαν ενδιαφέρον για να συνεχίσουν. Κόσμος και κοσμάκης περνά από αυτά τα δυο μεγάλα «μαγαζιά», χώρια η πληθώρα των υπαλλήλων, των δικαστών και τόσων άλλων, που και ανάγκη έχουν να πιούν ένα καφέ, ένα αναψυκτικό, ένα νερό βρε αδερφέ, άμα κολλήσει ο λαιμός τους….

Όμως, παρότι επιχειρήθηκε πολλές φορές να δημοπρατηθούν τα κυλικεία, για να τα μισθώσει κάποιος, η προσπάθεια βρήκε τοίχο. Ούτε το Υπουργείο Δικαιοσύνης, στο οποίο υπάγεται (υποτίθεται…) το Δικαστικό Μέγαρο, ούτε το Υπουργείο Αιγαίου (μου διαφεύγει πώς λέγεται τώρα…), ούτε το Υπουργείο Οικονομικών, ούτε και καμιά άλλη Κρατική Υπηρεσία (Ελληνική….), δεν μπορεί να τα δημοπρατήσει.

«Μιλάς σοβαρά τώρα ρε Βασίλη?. Δεν μπορούν να δημοπρατήσουν ούτε δυο κυλικεία? Τέτοια γραφειοκρατία πιά?» του λέω. «Αμ τι νόμιζες?» μου απαντά. «Και τα δύο αυτά μεγαλοπρεπή κτίρια, δεν ανήκουν πιά στο Ελληνικό Δημόσιο, αλλά στο …περιώνυμο Υπερταμείο της Ευρώπης!!! Και μόνο αυτό μπορεί να τα εκμισθώσει…». Ακόμη και τα κυλικεία, τα πήρε το …Υπερταμείο! Αν σας διαφεύγει τι είναι αυτό το περίφημο Υπερταμείο, ψάξτε λίγο αυτά τα περισπούδαστα που γίνανε στη χώρα μας την εποχή των Μνημονίων.

Ή ρωτήστε κι αυτούς που τα ψήφισαν και μας τα φόρεσαν. Κάτι θα ξέρουν. Και τώρα κάνουν τους ..ανήξερους. Μπορεί και τους αντιμνημονιακούς. Αναντάν- μπαμπαντάν… Και το φέσι έχει κατέβει ακόμα και κάτω από τα αυτιά μας, και βγήκαμε, λέει, θριαμβολογώντας ο Κυριάκος, από την εποπτεία των Ευρωπαίων. Και τώρα μας περιμένει ένα καινούργιο υπερμνημόνιο. Που το βαφτίσαν… Ταμείο Ανάκαμψης! (Επίκυψης, θα έλεγα εγώ…). Κάπως έτσι βαφτίσανε, για ευφημισμό και καλόπιασμα, και το πιο επικίνδυνο ακρωτήριο της αφρικανικής ηπείρου. Το βάφτισαν «Ακρωτήριο Καλής Ελπίδος». Να φας και να δεις….

Μαζί με όλα τα αξιόλογα περιουσιακά στοιχεία του Ελληνικού Δημοσίου, αεροδρόμια, λιμάνια κλπ, κλπ,, που τα παραδώσαμε στους ευρωπαίου δανειστές μας, για να μας έχουν υπό την εποπτεία τους μέχρι να ξεχρεώσουμε (του Αγίου …., να μη πω), δώσαμε και τα δυο (και όχι μόνο…) εμβληματικά κτίρια της πόλης μας. Οπότε κιλικίο γιοκ, καφές στη κληματαριά της αυλής γιοκ… «Και πώς τα βολεύετε ρε Βασίλη, τόσος κόσμος εκεί πάνω?» του λέω. «Καλά που είναι και τα ντελίβερι» μου απαντά. «Σαράντα μοτοποδήλατα ανεβοκατεβαίνουν κάθε μέρα, για να κουβαλάνε καφέδες και νερά. Έτσι τη βγάζουμε…».

Οπότε, μπορείτε να καταλάβετε γιατί μου ήρθαν στο μυαλό τα «κισίμια» στα λιοχώραφα των περασμένων δεκαετιών… Δε βλέπω και μεγάλη διαφορά. Διότι αν μας δίνανε «κισίμι» στους Ευρωπαίους Δανειστές μας, μπορεί να μας ερχόταν καλύτερα.

Να μας φερνόταν και καλύτερα ως κισιμτζήδες. Ενώ τώρα, πιο πολύ σε …νταβατζήδες μου φέρνουν. Ίσως και να κρατούσαμε δικά μας, τουλάχιστον τα κιλικία στα Δικαστήρια και στο Υπουργείο Αιγαίου (εντάξει, Νησιωτικής Πολιτικής ή Ναυτιλίας ένα πράμα..). Να βρίσκαμε να πιούμε έναν καφέ βρε αδερφέ! Εκεί, κάτω από την όμορφη κληματαριά… Τέτοια ξεφτίλα πια ρε Βασίλη, δεν αντέχεται…